Elazığ Gezilecek Yerler

Kültürpark: Yapımı 2015 yılında tamamlanmış, geniş bir alana yayılan güzel bir park. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da ilk olma özelliğine sahip. Park içinde bulunan gölet ayrı bir güzellik katmış. İçinde çocuk parkı, spor alanı, yürüyüş ve bisiklet yolu, kafe, restoran, gençlik merkezi, amfitiyatro gibi birçok sosyal tesis ve sosyal yaşam alanı bulunduruyor.

Gazi Caddesi: Şehrin ana caddesi, kimine göre Mecburiyet Caddesi. Yeni valilik binası, Öğretmen Evi, birçok kafe ve restoran bu cadde üzerinde bulunuyor.

Kapalı Çarşı: Yöresel ve doğal ürünlerin bulunduğu 92 yıllık kapalı çarşı her daim hareketli ve kalabalık. Kapalı Çarşının içinde Bakırcılar Çarşısı ve Kasaplar Çarşısı da bulunmakta.

Eski Hükümet Konağı: Dönemin valisi Enis Paşa tarafından 1896 yılında Hükümet Konağı olarak yaptırılan yapı, Osmanlı’nın son dönem mimari eserlerinden. Elazığ Valiliği binasının yeniden inşası sebebiyle bir süre Valilik binası olarak hizmet vermiş.

İzzetpaşa Cami: Eski Hükümet Konağı’nın çaprazında bulunan cami 1972 yılında ibadete açılmış. Çift minareli, çift şerefesi olan caminin bir ilginç özelliği de, Türkiye’de ilk asansörlü minareye sahip cami olması.

Öğretmen Evi: Konaklama tercihimiz burası oldu. Bina 1933 yılında Halk Evi olarak inşa edilmiş. Atatürk 1937 yılında burada konaklamış. Atatürk’ün konakladığı odayı ziyaret edebiliyorsunuz.

Elazığ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi: Fırat Üniversitesi kampüsünde yer alan müze, 1982 yılında hizmete açılmış. Neolitik, Kalkolitik, Erken Tunç, Orta Tunç, Selçuklu ve Osmanlı gibi dönemlere ait arkeolojik buluntuların sergilendiği müzede ayrıca etnografik eserlere de yer verilmiş. Biz müzenin içine girmedik.

Harput

M. Ö. 2000’li yıllardan beri yerleşimin olduğu bilinen Harput’un Türkçe’si Taş Kale anlamına geliyor. Elazığ’a yola düşenlerin mutlaka uğradığı bölgede birçok görülecek yer bulunuyor.

Harput Kalesi: Tarihi M.Ö. 8. yüzyıla uzanan kale Urartu Krallığı döneminde yapılmış. Persler, Bizans, Artukoğulları, Akkoyunlular gibi birçok devletin hakimiyeti altına girmiş, son olarak da Yavuz Sultan Selim döneminde Osmanlı topraklarına katılmış.

Kalenin hakkında ilginç efsaneler var. Rivayete göre yapımı sırasında su kıtlığı sebebiyle harca süt katılmış. Bu yüzden de kaleye Süt Kalesi denmekte.

Heybetli görünüme sahip kalenin günümüze ulaşmasında Artukoğulları döneminde yapılan onarımın rolü büyükmüş. Kale ilerleyen zamanlarda yine bazı onarımlar görmüş.

Süryani Kadim Meryem Ana Kilisesi: Kayalıklar arkasına gizlenen yapı, Kızıl Kilise ve Yakubi Kilisesi olarak da anılmakta. Kilise binasının M.S. 179 yılında yapıldığı tahmin edilmekte. İlk önce putperestlerin tapınak olarak kullandığı yapıyı daha sonra Süryaniler kiliseye çevirmiş. Yıllara meydan okuyan kilise hak ettiği değeri göremeyen önemli tarihi eserlerden biri. Gittiğimizde kapalıydı.

Harput Evi: Kalenin yanındaki tepede restore edilmiş konakların bulunduğu bir alan bulunuyor. Güzel bir manzaraya sahip. Konak aynı zamanda restoran işlevi görüyor.

Arap Baba Mescidi ve Türbesi: Selçuklu dönemine ait mescit ve türbe kayalıklar üzerine inşa edilmiş. Arap Baba hakkında kesin bir bilgi yok. Çeşitli rivayet ve efsaneler var. Bahsedilen bir efsane için tıklayın. Burada bahsedildiği gibi kafasının kesilmediğini söyleyen haberler de var. Naaşının mumyalandığı düşünülüyor.

Kurşunlu Cami: Kubbelerinin kurşunla kaplı olması sebebiyle “Kurşunlu” adını alan cami 18. yüzyıl eserlerinden. Dikdörtgen plana sahip olan caminin minaresi kesme taştan yapılmış. Caminin eşsiz güzellikteki minberi Ulu Cami’den getirilmiş. Caminin önünde camiyle yaşıt asırlık çınar ağacı bulunuyor.

Mansur Baba Türbesi: Sekizgen planlı, kesme taştan yapılan türbenin kime ait olduğu belli değil. Bir rüya üzerine yapılan kazıda 1 erkek, 1 kadın ve 2 çocuğun mezarı bulunmuş, erkeğin mezarının bozulmamış olması üzerine şeyhülislama haber verilmiş. O da bu bölgeye türbe yapılmasını söylemiş. Türbeye mezar taşında yazan kişinin adı verilmiş.

Ulu Cami: Anadolu’daki en eski camilerden biri olan Ulu Cami, 12. yüzyıl ortalarında inşa ettirilmiş. Pisa Kulesi’nden daha eğik bir minaresi bulunan caminin ilk yapımında mı böyle olduğu yoksa deprem sonrası mı bu hale geldiği bilinmiyor.

Şefik Gül Kültür Evi: Ulu Cami’nin hemen yanındaki konak, 1830’lu yıllardan kalma bir konak. Aslına uygun onarılarak 2005 yılında “Müze Ev” haline getirilmiş. Geleneksel Harput Evi mimarisini gözler önüne seren kültür evini gezmek ücretsiz.

Üç Lüleli Çeşme: Harput’un girişinde yer alan çeşme, 1906 yılına tarihleniyor. Kesme taşla yapılmış ve eyvan kemere sahip. Çeşmenin üzerinde ay-yıldız ve palmet motifleri bulunmakta.

Hoca Hamamı: Klasik Osmanlı hamamlarından biri. Ne zaman yapıldığı bilinmemekle birlikte, 17. yüzyılda inşa edildiği tahmin ediliyor. Kesme taştan inşa edilen hamam günümüzde terk edilmiş bir vaziyette.

Surp Agop Kilisesi: Sadece iki duvarı günümüze ulaşabilen kilise, tarihi bir Ermeni kilisesi. Geçmişte iki katlı ve küçük bir kubbesi olan kiliseden geriye kalan yalnızca iki duvar.

Balak Gazi Anıtı: Selçuklu Sultanı Alpaslan’ın Malazgirt Savaşı’ndaki ünlü kumandanlarından Artuk Bey’in torunu olan Balak Gazi, Harput ile özdeşleşen bir simge. Savaşlarda gösterdiği kahramanlıklar ve üstün başarılarından dolayı Nûrü’d Devle (Devletin Nuru) ünvanı alan, Selçuklu Sultanı tarafından “Müslüman Orduları Başkumandanı” tayin edilen Balak Gazi, 1124 yılında Menbiç kalesini kuşatırken bir okla şehit edilmiş. Anıtı Harput girişinde yer alıyor.

Üryan Baba Türbesi: Harput’a girişteki tepede yer alan türbe, kayalıklar içindeki bir mağaranın türbeye dönüştürülmesi ile meydana getirilmiş. Türbede yatan kişinin kim olduğu tam olarak belli değil. Bulunan lahit içindeki ceset tetkik edilmiş ve bu kişinin ermiş bir kişi olabileceğine karar verilmiş. “Allah’ın sevgili kullarından İsmail’in torunu, Ömer’in oğlu Hafız Muhammed” olduğu düşünülmekte.

Hazır türbe konusu açılmışken Harput bölgesinde birçok türbe olduğunu yineleyeyim. Bunlardan bazıları; Kazım Efendi, Harput Celal Baba, İmam Efendi, Beyzade Efendi, Tayyar Baba, Ahi Musa, Seyit Ahmet Türbesi gibi.

Buzluk Mağarası: Harput’a 6 kilometre uzaklıktaki mağara, 150 – 200 metre derinliğe sahip. Yer altı hava akımına sahip olan mağarada kışları sıcak, yazları soğuk geçmekte. Sıcak yaz aylarında bu mağarada buz oluşumu olduğu için “Buzluk Mağarası” deniyor. Biz ziyaret ettiğimizde kapalıydı. Manzarasını seyretmekle yetindik.

Şehir merkezi ve Harput’un dışında da bazı yerler bulunuyor.

Hazar Gölü: Burası Gakkoşların Hazar denizi. Yazın plaj olarak kullanılan göl, 22 kilometre uzunluk ve 6 kilometre genişliğe sahip. En derin göllerimizden biri. Batık şehir bulunan gölde tekneyle gezinti yapılabiliyor. Hazarbaba Kayak Merkezi’nden güzel bir göl manzarası yakalayabilirsiniz. Tabi ki kış vakti geldiyseniz kayak da yapabilirsiniz.

Çırçır Şelalesi: Çırçır Şelalesi, dünyanın en genç şelalesi unvanına sahip. Keban Barajı’nın açılmasıyla Fırat Nehrinden akan suların basınçla yönünün değişmesi ile doğal olarak ortaya çıkmış. Üzerindeki alabalık tesisi 1996 yılında kurulmuş.

Keban Barajı: Fırat Nehri üzerinde elektrik üretimi amacıyla inşa edilmiş. Yapımı 1974 yılında hizmete girmiş. Enerji açısından Türkiye’nin ilk dev yatırımlarından. Atatürk Barajı’ndan sonra en büyük yapay göl unvanına sahip.

Palu

Elazığ’dan ayrılırken listemizde son bir yer daha vardı. O son yer Elazığ’ın 75 kilometre doğusundaki Palu ilçesi. Üniversite yıllarımda tanıştığım ve çok sevdiğim bir abimin memleketi Palu. Benim Elazığ’da bulunduğum sırada onun da Palu’da olması sebebiyle Palu’yu da görelim istedik.

Tarihi milattan önceye dayanan Palu, birçok değişik kültüre ev sahipliği yapmış bir yerleşim yeri. Murat Nehri’nin güzellik kattığı ilçede görülebilecek bazı tarihi yapılar bulunuyor. Bunlar; Palu Kalesi, Çemşit Bey, Ulu Cami, hamam, kilise ve Palu Köprüsü.

Elazığ Yemek

Zertaşlar Et Lokantası ve Kahvaltı Salonu: Elazığ’da çalışan üniversiteden arkadaşım Akif bizi kahvaltı için buraya getirdi. Elazığ manzaralı oldukça ferah bir mekan. Aileler için ideal.

Ensar Mangal Vadisi: Harput’taki tercihimiz burası oldu. Yemeklerden Harput Kebap ve soslu şiş, tatlılardan ise dolanger tatlısını denedik. Memnun ayrıldığımızı söyleyebilirim.

Pukka: Hadi bir de kafe önerisi gelsin Elazığ’dan ayrılmadan önce Akif’in bizi getirdiği yer. Elit bir mekan, fiyatlar biraz pahalı. Otoparkı mevcut.

Palu Tava: Palu’ya gitmişken Palu tava yememek olmaz. Mehmet abimin bize elleriyle hazırladığı yemek oldukça güzeldi.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Fırat Nehri’nin kuzeyinde, dağlarla çevrili olan Erzincan dokuz ilçeye sahip. Şehrin merkezinden ve bazı ilçelerinden bahsetmeye çalıştım.

Erzincan Merkez

Girlevik Şelalesi: Erzincan’ı araştırana kadar şehirde böyle güzel bir şelale olduğunu bilmiyordum. Merkeze yaklaşık 30 kilometre uzaklıkta bulunan şelale, 35 metre yükseklikten ve birçok koldan dökülüyor. Şelalenin bulunduğu alan mesire yerine çevrilmiş. Alanda bir de restoran mevcut. Ayrıca Şelalenin döküldüğü yere tırmanmak mümkün. Ancak bence tırmanmaya gerek yok.

Fotoğraflardan gördüğüm kadarıyla kış mevsiminde de suyun donmasıyla çok güzel görüntüler ortaya çıkıyor.

Ekşisu Mesire Alanı: Doğal maden suyunun çıktığı mesire alanı şehir merkezine 11 kilometre uzaklıkta. Herhangi bir giriş ücreti yok. Yakın olduğundan şehrin yerlileri tarafından tercih ediliyor. Alanda restoranlar ve çay bahçesi de bulunuyor.

Ergan Dağı Kayak Merkezi: Türkiye’nin en uzun kayak pisti Ergan Dağı Kayak Merkezi. 2970 metre yükseklikteki kayak merkezi, şehir merkezine yakınlığı ve kolay ulaşımı ile de kayak severlerin gözdesi durumunda. Ulaşım için taksiler haricinde Yaylabaşı otobüslerini de kullanabilirsiniz. Ben yaz döneminde gelmiş, göl ve dağ manzarası fotoğraflamıştım.  Şöyle bir kayak merkezlerinin listesine ve fiyatlarına baktım da; Ergen Dağı Kayak Merkezi’nin fiyatları diğerlerine göre oldukça pahalı imiş Fiyatlar için tıklayın.

Esentepe Sosyal Tesisleri: Erzincan’ı tepeden seyretmek isteyenler için adres burası. Gün batımı izlenmesi tavsiye ediliyor. Tesislerde inşaat çalışmaları devam ediyormuş, bittiğinde güzel şeyler olacağını umuyorum.

Atatürk Parkı: Genellikle her şehirde bulunan parklardan biri. İçinde piknik yapmaya elverişli alanlar ve lunapark bulunuyor. Pek bir esprisi yok.

Terzibaba Cami ve Külliyesi: İlginç mimarili camileri ayrı seviyorum. Minaresi farklı, içi apayrı. Yapımına 1992 de başlanıp mali sıkıntılar nedeniyle 10 yıl sonra açılan cami, 7000 kişi kapasiteli. Tek bir kubbe altında ise 4000 kişiye hizmet veriyor. Minareleri kılıçtan esinlenerek yapılmış ve kılıçların keskin uçları kıble yönünde.

Modern caminin iç mimarisi de farklı. Minberi, mihrabı, içindeki havuzuyla ziyarete değer bir cami.

Erzincan Belediyesi Kültür Evi: Kültür Evi, Erzincan’ın iki önemli caddesi olan Halit Paşa ve Ordu Caddelerinin kesişiminde bulunuyor. Binanın hemen önündeki parkta 17 Türk büyüğünün büstü ve bayraklar yer alıyor.

Tercan

Mamahatun Kervansarayı: Selçuklu dönemi eserlerinden kervansarayın ne zaman yapıldığı bilinmese de 13. yüzyıla ait olduğu düşünülüyor. Günümüze kadar birçok kez onarım gördüğü için özgünlüğünü yitirdiği söylenen yapı, gittiğimizde restore haldeydi. Etraf maalesef biraz bakımsız. Kervansarayın yakınlarında Mamahatun Türbesi bulunuyor.

Tercan ilçesine bağlı Üçpınar Köyü sınırlarında bulunan Abrenk Vank Kilisesi de ziyaret edebilecek yerlerden bir tanesi.

Otlukbeli

Otlukbeli Gölü: Bugüne kadar gördüğüm en değişik ve güzel göllerden biri diyebilirim. İlçe merkezine 7 kilometre uzaklıktaki göl, maden sularının oluşturduğu set gölü olarak geçiyor. Bu özelliği ile de dünyada tek. Fay kaynağındaki oluklardan çıkan sıcak su demir ve kükürt içerdiğinden kırmızı bir görüntü oluşuyor. Bu eşsiz güzellik uzakta yer aldığı için, çoğu kişi tarafından bilinmiyor.  Göl yakınında Otlukbeli Savaşı Şehitleri için bir şehitlik bulunuyor.

Kemah

Kemah Kalesi: Kemah’a hakim bir tepede kurulu olan kalenin yapılış tarihi ile kesin bir bilgi bulunmuyor. En kabul gören, MÖ 200 lü yıllarda Arzak Kralları tarafından inşa edildiği. Tarih boyunca defalarca kez el değiştiren Kemah Kalesi, 1515 yılında Yavuz Sultan Selim’in fethi ile birlikte Türk hakimiyetine geçmiş.

Günümüzde kaleden geriye pek bir şey kalmamış, oldukça bakımsız. Ancak Kemah manzarası için çıkılabilir.

Gülabibey Cami: Emir Gülabibey tarafından 1454 yılında yaptırılmış. Cami kare planında inşa edilmiş, öndeki kısım sonradan eklenmiş. İç mekanda ahşap destekli ve ahşap örtülü caminin yapımında moloz ve kesme taş kullanılmış.

Sultan Melik Türbesi: Sultan Melik, Anadolu’nun fethi için Selçuklu hükümdarı Alparslan tarafından görevlendirilmiş. Kemah ve çevresindeki bazı yerleri ele geçirip Mengücek Beyliğini kurmuş. Sekiz köşeli ve tuğla duvarlı türbesi, Karasu Nehri’nin kenarına inşa edilmiş. Türbenin içinde Sultan Melik’in mumyasının ve 5 mezarın bulunduğu söyleniyor.

Kemaliye

Karanlık Kanyon: Bu şehre gelmemin başlıca sebebi olabilir. Karasu Nehrinin oluşturduğu kanyon yaklaşık 9 kilometre uzunluğunda. Kanyonda tekne turu ve zipline gibi aktivitelerin yanında, adrenalin tutkunları için Base Jump ve Wingsuit atlayışları yapılmakta.

Kanyonun yanında efsane bir yol var. Adı Kemaliye Taşyolu. Yapımı tam 132 yıl sürmüş. Bu kadar uzun sürmesinin sebebi de bölge halkı tarafından ilkel aletlerle yapılmış olması. Yaklaşık 7 kilometre uzunluğundaki yol, bolca (38 tane) tünele, viraja ve uçuruma sahip. Bu haliyle “dünyanın en zor yollarından biri” olarak kabul ediliyor.

Kemaliye Mani Yolu: Eski adı “Eğin” olan Kemaliye’de, Osmanlı döneminde eşleri gurbete giden kadınların eşlerine olan özlemleri için yazdıkları dizeler Mani Yolunda ölümsüzleştirilmiş. Yolun devamında birçok Türk bayrağının bulunduğu 15 Temmuz Demokrasi Şehitleri Tepesi bulunuyor.

Lökhane Restoran: Kemaliye’de otantik bir işletme burası. İçeride dut ve cevizin ezilmesi ile hazırlanan 300 yıllık lezzet Lök tatlısı yapılıyor. Bunların haricinde yöresel lezzetleri de deneyebiliyorsunuz. Lök tatlısını çok beğendiğimi söyleyemeyeceğim. Herkesin damak zevki farklı sonuçta, değil mi?

Lökhane’nin yanındaki aktif değirmeni de görmeyi ihmal etmeyin.

Tepe Ev: İlçede yer alan bu ilginç ev, iki emekli öğretmenin kendi çabalarıyla ortaya çıkmış. Kayalığın tepesine inşa edilen ev, yoldan geçen herkes gibi bizim de dikkatimizi çekmeyi başardı.

Apçağa Köyü: Herkesin bildiği “Orada bir köy var, uzakta. O köy bizim köyümüzdür.” dizelerinin yazıldığı köy burası. Ahmet Kutsi Tecer tarafından babasının köyü için yazılmış bu şiir.

Köy turistik hale getirilmiş. 200 – 300 yıllık bazı ahşap evler koruma altına alınmış. Köyde şair Ahmet Kutsi Tecer adına bir kültür evi bulunuyor.

Ocak Köyü: İlçeye bağlı bir turistik köy daha. “En temiz köy” seçilen Ocak Köyü, içinde barındırdıkları ile ziyaretçilerini şaşırtıyor. Tarih müzesi, kültür merkezi, tiyatro salonu, hamam ve helikopter pisti bunlardan birkaçı. Müzenin önünde heykeli bulunan Hızır Abdal Sultan’ın türbesi de köyün içinde yer alıyor.

Erzincan için hazırladığım gezi haritamı da buraya bırakıyorum.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Onlara başlamadan önce, Erzurum’dan Elazığ’a olan yolculuğumuzda geçtiğimiz Çat ve Karlıova’nın bize sunduğu manzaralardan bir fotoğraf paylaşayım 

Çır Şelalesi

“Gittiğin her yerde nasıl şelale buluyorsun?” sorularını artık sık duymaya başladım İnsan sevdiği şeyi daha fazla araştırıyor demek ki…

Büyük Çır Taşı adı verilen 100 metre yükseklikteki kayalığın ortasından dökülen şelale, kendine hayran bıraktıracak cinsten. Ayrıca kayalıkların oluşumu oldukça ilginç.

Vaktinde gidildiğinde oldukça gür bir şekilde akan şelalenin döküldüğü yere inmek mümkün. Ancak bunu yapacaksanız oldukça dikkatli olmanız gerekmekte. Dilerseniz suyun döküldüğü yeri de kayalıkların üstüne çıkarak görebilirsiniz. Yine temkinli olmakta fayda var.

Bu arada hatırlatmam gereken önemli bir detay var. Yaz aylarında giderseniz şelale göremeyebilirsiniz. Bahar aylarında gitmeniz tavsiyemdir.

Çır Şelalesi Nerede, Nasıl Gidilir?

Şelale, Erzurum – Bingöl yolu üzerindeki Yenibağlar mevkiden 9 kilometre kuzeyde yer alıyor. Yolu tek şerit asfalt şeklinde. Toplu taşıma olmadığı için buraya özel aracınızla gelmelisiniz.

Hafif virajlı yollar eşliğinde tırmanırken bir anda karşınıza çıkacak olan şelale, eminim bende olduğu kadar sizde de hayranlık uyandıracaktır

Yüzen Adalar Tabiat Parkı

Gölün ortasında hareket eden 3 adadan oluşan Yüzen Adalar, ilk bakışta insanı şaşkına çeviriyor. Rüzgarın etkisiyle ya da insanların üzerine çıkmasıyla adalar ağır ağır hareket ediyor. Ancak günümüzde güvenlik nedeniyle adaların üstüne çıkmak yasaklanmış. Alan da çitle çevrilip kapısına kilit vurulmuş. Zeminin bataklık olduğunu da vurgulayayım.

Derinliğinin 50 metreden fazla olduğu söylenen adalar, tamamen doğal oluşum. Seyir terasından çok daha rahat bir şekilde izleyebilirsiniz. Bolca oturma yeri ve piknik yapmaya elverişli alanı bulunmakta. Tabiat parkında bir de sıcak – soğuk içecek alabileceğiniz bir işletme bulunuyor.

Bu arada ülkemizde bilinen 22 yüzen ada bulunuyor. Ancak bu sayı 22’den çok çok fazla. Yukarıda bahsettiğim Yüzen Adalar gibi diğerleri de tanıtımı yapılmadığı için bilinmiyor. Örneğin Adıyaman’ın Çelikhan ilçesindeki Çat Barajı üstünde birçok yüzen ada bulunmakta.

Yüzen Adalar Giriş Ücreti

Tabiat parkına giriş için ücret talep edilmiyor, araç için park edilebilecek bir alan mevcut

Yüzen Adalar Nerede, Nasıl Gidilir?

Yüzen Adalar, Solhan ilçesine 15 kilometre uzaklıkta bulunuyor. Bingöl – Muş karayolundaki ayrım 5 kilometre kadar daha devam ediyor. Bu yolun da son 1 kilometresi tek araç gidişine uygun. Buraya da özel araçla gelmeniz gerekiyor.

Bingöl’de gördüğümüz bu iki güzellik sonrası yönümüzü Elazığ’a çevirdik.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Geçmiş yazılarımda okuyabileceğiniz üzere, arkadaşlarım Samet ve Semih’le Adana (Varda Köprüsü), Osmaniye ve Kilis gezileri yapmış, geriye Trabzon’a dönmek kalmıştı. Tunceli – Pülümür üzerinden dönüş fikrimi onlara sunmuş ve onay almıştım.

Gün yeni yeni ağarmaya başlarken Elazığ’dan yola çıktık. Tunceli kavşağına geldiğimizde bizi otostop çeken çingeneler karşıladı. Sabahın ilk ışıklarında karşılaştığımız bu şaşırtıcı tablodan hızlıca sıyrılıp Tunceli’ye doğru devam ettik.

Tunceli tabelasını gördüğümüzde geleneksel “Bize Her Yer Trabzon” atkısıyla pozumuzu verirken bir yandan da Munzur Çayı’nın bizlere sunduğu muhteşem manzarayı fotoğrafladık.

Saat daha 06.30, neredeyse sokaklar bomboş. Merkezde gezmeyi düşündüğüm Dersim Müzesi’ni arayıp buldum, ancak daha hizmete girmemiş. Hemen yakınlarındaki bir park ve heykel dikkatimi çekti. Bu parktaki heykel Seyit Rıza’ya ait. Seyit Rıza, Cumhuriyet’in ilk yıllarında rejime karşı çıkan Dersim İsyanı’nın öncülerinden biri. 1937 yılında yakalanarak idam edilen bir aşiret lideri.

Seyit Rıza Heykeli

Seyit Rıza Parkı’nın bulunduğu alan, Munzur Çayı’na bakan bir tepede bulunuyor. Bu tepeden manzarayı seyredebilirsiniz. İsterseniz çayın kenarına inip kafelerde oturabilir, lokantalarda yemek yiyebilirsiniz.

Şehir merkezinde geçirdiğimiz kısa sürenin ardından asıl hedefimiz olan Munzur Gözeleri’ne doğru yol aldık. Gözeler, Tunceli merkezine yaklaşık 75 kilometre uzaklıkta bulunmakta. Bir yanda Munzur Vadisi Milli Parkı, diğer yanda Munzur Çayı’nın bulunduğu virajlı yollar size çok güzel manzaralar sunmakta. Yolun son 20 kilometresinde milli parkla beraber virajlı yollar geride kalıyor. Ovacık ilçesini geçtikten sonra yol sizi direk gözelerin bulunduğu alana götürüyor.

Tunceli’nin simgesi durumundaki gözeler, aynı zamanda bir dini inanışın da parçası. Burada uzun uzun yazmayacağım. Bu gözelerin özetle “Munzur” adlı kişinin elindeki sütün düşmesiyle oluştuğuna inanılıyor. Merak edenler için Kültür Bakanlığı’nın konu hakkındaki yazısının linkini buraya bırakıyorum (tıklayın). Efsaneye konu olan Munzur Baba’nın türbesi de bu bölgede bulunmakta.

Dağlardaki karlardan ve buzullardan beslenerek kayaların arasından akan sular oldukça ilginç bir görüntü oluşturuyor. Yer yer oluşan küçük şelaleler de ziyaretçilerin ilgisini çekmeyi başarıyor. Yeri gelmişken söyleyeyim; gözelerden çıkan su inanılmaz soğuk. On saniye ayaklarımı suyun içinde tutamadım Bu arada suyun oldukça temiz olduğunu (oradakilerin yalancısıyım), ziyaretçilerin şişelerle bu suyu yanlarında götürdüğünü söylemeliyim.

Gözelerin bulunduğu bölgede hediyelik eşya ve yemek – içmek için stantlar bulunmakta. İyice turistik hale gelmiş diyebiliriz.

Dönüş yolunda gözümüze çarpan Halbori Gözeleri’ni de ziyaret edelim istedik. Abisine göre biraz daha az duyulmuş burası.

Tamam Tunceli’yi gezdik de, sıra geldi dönüş yoluna. En kısa rota olan Pülümür yolundaki çekincemi yukarıda anlatmıştım. Biraz adrenalinli bir yolculuk olacaktı. Şehir merkezinden ayrılır ayrılmaz kontrol noktasında çevrildik. Oradaki görevli askerimizin de Trabzonlu çıkması ve güzel muhabbeti endişemizi biraz giderdi. İki dağın arasında tek şerit gidiş – geliş virajlı yollardaki yolculuğumuz oldukça eğlenceli geçti. Pülümür Çayı eşliğinde kar tünellerinden geçerek yaptığımız bu yolculuk sonrası önce Erzincan’a, ardından Gümüşhane ve Trabzon’a vardık.

Oldukça çekinerek gittiğim Tunceli’yi gezmeme vesile olan Samet ve Semih’e teşekkürü bir borç bilirim

Yeni hedef geriye kalan 13 şehir…

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Kars, Doğu Anadolu Bölgesi’nin kuzeydoğusunda Ermenistan ile sınırı bulunan bir ilimiz. Karasal iklime sahip ve kışları oldukça çetin geçmekte. Geçtiğimiz günlerde “Kars -28 dereceyi gördü” başlıklı haberlere denk geldim, gerisini siz düşünün Ancak bu şehir en çok kışıyla seviliyor. Neden mi? Çünkü, Doğu Ekspresi Kars’ta sonlanıyor ve UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Ani Harabeleri bu ilde yer alıyor. Tabi ki Kars’a 60 kilometre uzaklıkta bulunan Çıldır Gölü’nü es geçmemek gerekiyor. Donmuş göl üzerinde gezmek, kızak turu yapmak ve balık avlamak insanların bu bölgeye akın etmesini sağlıyor.

Kars’ta Konaklama

Beş ay içerisinde iki kez Kars’ta bulunan birisi olarak iki farklı yerde konakladım. Bunlardan birincisi Kars’ın en işlek caddelerinden Faik Bey Caddesi üzerinde bulunan Hotel Konak, diğeri ise tren istasyonuna yakın olması nedeniyle tercih ettiğimiz Hotel Kent Ani idi. İkisi de ekonomik olarak ucuz, temiz ve güzel kahvaltıya sahiplerdi. Konusu açılmışken internet üzerinden rezervasyon (Booking gibi) yapmak yerine telefonla oteli arayarak fiyat almanızı tavsiye ederim. İnternetten yapılan rezervasyonlara oteller komisyon ödedikleri için telefonla aramak daha ucuza gelebilir. Yer bulmak sezonda zor ama öğretmenevi seçeneği de her zaman aklınızda bulunsun.

Kars’ta Yemek

Yemek konusu, gezilerimde ikinci planda ancak Kars’a özel bu başlığı açtım. Çünkü Kars’ta şehre özel yemekleri tatma fırsatı buldum. Bunlardan ilki kaz eti. Ülkemizin en lezzetli kazlarının Kars’ta üretildiği söylenir. Bu benzersiz tadı yerinde denemek gerekir düşüncesiyle Kars Kaz Evi‘ni gittik ancak doluydu. Sezonda gidildiğinde rezervasyon yapılması gerektiğini o zaman anladık. Biz de tercihimizi yakın zamanda açılan Ayaz Restaurant‘tan yana kullandık. Fikrimi söylemem gerekirse kaz eti fena değil, ancak o kadar para vermeye değmez. Bizim yediğimiz tabak 70 tl idi, Kars Kaz Evi’nde ise pilav üstü kaz eti 40 tl imiş. Yorumları okudum neredeyse beğenen yok Onun yerine hingel (hangel), Kesme Aşı ve Evelik çorbaları gibi diğer yöresel lezzetleri deneyebilirsiniz.

İkincisi ise Çıldır Gölü’nde çıkarılan sarı balık. Balık seven birisi değilim ama güzel balıktan da anlarım Bu balığın şu anki porsiyonu 30 Tl fakat tadının o fiyata yakışır şekilde olduğunu söyleyemeyeceğim. Belki yediğimiz mekanda yapamamışlardır, bilemiyorum. Göl kenarındaki mekanın ismi Arpaçay Kütük Ev idi.

Kars’tan Hediyelik Ne Alınır?

Öyle ince ruhlu bir insan değilim. Hediye konusunda da pek bilgili sayılmam. Kars’tan ne alınır dendiğinde aklıma gelen tek şey Kars Kaşarı Bu konuda da şehirde her adımda Kars Kaşarı satan üreticilere denk gelmeniz mümkün. Biz tercihimizi Halitpaşa ile Kazım Karabekir Caddeleri kesişiminde bulunan Taşkın Kars Bal ve Kaşarcılık‘tan yana kullandık. Bu tercihimizde taksici abimizin rolü büyüktür. Gerçekçi olmak gerekirse yerinde yenilen her zaman daha güzel oluyor.

Kars’ta Gezilecek Yerler

Daha önce belirttiğim gibi Kars’a beş ay içerisinde 2 kez gelme fırsatı buldum. Bunların ilkinde araba kiralayarak gezerken, ikincisinde taksi tuttuk. Ani Harabeleri ve Çıldır Gölü’nün şehir merkezine uzakta yer almasından dolayı böyle bir yol seçtik.

Ani Harabeleri: Kars’ın yaklaşık 45 kilometre doğusunda Ocaklı Köyü’nde yer alan Ani Harabeleri, tam bir tarih kenti. Yüzyıllar boyunca birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış olan kentin temelleri bronz çağına dayansa da, altın çağını 10 .yüzyılda Pakraduni Hanedanlığı’na başkentlik yaptığı dönemde geçirmiştir. Tarihi İpek Yolu güzergahında yer almasından dolayı da her zaman büyük öneme sahip olmuştur.

Ermenistan sınırında Arpaçay kıyısı boyunca konumlanan, 1001 kilise şehri veya 40 kapılı şehir diye adlandırılan Ani’de, kiliselerin yanı sıra Türklerin Anadolu’da yaptığı ilk cami Ebu’l Menuçehr Cami ve Anadolu’nun ilk Zerdüşt ateşgedesi yer almakta.

Adını Urartular’ın yer tanrıçası An’dan aldığı rivayet edilen bu tarihi kent, uzun uğraşlar sonucu 2016 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi‘ne alındı.

Her mevsim ayrı güzellikte olan, tarihi ile ziyaretçilerini büyüleyen antik kente Kars Valiliği de kayıtsız kalmamış, turistlerin daha rahat ulaşımı için yaz aylarında günde 2 sefer, kış aylarında ise günde 1 sefer olmak üzere servisler koymuş. Gazi Ahmet Muhtar Paşa Konağı önünden kalkan servisler tarihi kentte yaklaşık 1.5 saat gezmenize olanak sağlıyor. Valilik kaynaklarından bulabildiğim son sefer tablosunu alta bırakıyorum.

Çıldır Gölü: Kars’a gidenlerin ikinci uğrak yeri, kış mevsiminin gözdesi bir göl. Türkiye’nin donan tek gölü olarak haberlere konu olan Çıldır Gölü, üzerinde gezilebilmesi, atlı kızak turu yapılabilmesi ve buz kütlesini kırarak balık avlanabilmesi ile ün yapmış durumda.

Kars’ın yaklaşık 60 kilometre kuzeyinde yer alan gölün bir bölümü de Ardahan iline bağlı. Birbirinden güzel fotoğraf kareleri yakalayabileceğiniz gölde atlı kızak turu 10 TL (15 TL olmuş ), motorla gezinti 20 TL (Mart 2018 fiyatları ile). Eğer kendiniz balık tutmak isterseniz de göl kenarında yer alan balıkçılara daha önce haber vererek, bir ücret karşılığı bu zevki tadabiliyorsunuz (Günay’ın Yeri, Atalay’ın Yeri diye aratabilirsiniz).

Kars’a ikinci gelişimde donmuş halini görmüş ve üzerinde yürümüş biri olarak tavsiyem odur ki; kesinlikle gidin görün Söylemeden geçemeyeceğim, benim gittiğim dönemde (Mart ayı) gölde çözülmeler başlamıştı, bu yüzden de kızaklara izin verilmiyordu. Hatta aramızda kalsın; gölün kenarında yaklaşık dizlerime kadar suya düşmüşlüğüm de vardır Bizim gölü ziyaretimizin hemen dakikalar sonrasında valiliğin göle çıkışı yasakladığını öğrendim. Yani göle 2018 kışında en son ayak basanlardan biriyim

Bu arada geçtiğimiz yıllarda toplu taşımanın olmadığı göle 2017 yılında belediye tarafından ücretsiz servisler başlatılmış. Ancak sanırım yeni uygulamaya göre saat 10’da kalkan servislerden 20 tl ücret alınıyor ve servisler sizi Kütük Ev‘e götürüyor. Belediye binası önünden kalkan servisler 15.30’da gölden hareket ediyor.

Bu saydığım iki yerin dışında şehir merkezinde birbirine yakın konumda birkaç gezilecek yerler bulunmakta. Biraz da onlardan bahsedeyim.

Kars Kalesi: Tarihi Urartular dönemine kadar giden kalenin yeniden inşası Selçuklular dönemine dayanıyor.  M.S. 1153 yılında Selçuklulara bağlı Saltuklu Sultanı Melik İzzeddin’in emri ile Veziri Firuz Akay tarafından yaptırılan kale, Timur tarafından yerle bir edilince 1579 yılında tekrar inşa edilmiş.

Kaleye giriş ücreti bulunmuyor, 08.00-18.00 saatleri arasında ziyaret edebilirsiniz. Arka yolu kullanırsanız kaleye araçla çıkabiliyorsunuz. Çok da yüksek olmayan bir tepeden Kars manzarasını izleyebileceğiniz kalede, 12. yüzyıldan kalma Celal Baba Türbesi, bir cami ve bir de kafe bulunmakta.

Hotel Katerina Sarayı: Kars Çayı kenarında inşa edilmiş saray, 1800’lü yılların ilk çeyreğinde Rus Çarı II. Nikola tarafından eşi Katerina’nın konaklaması için yaptırılmış. Şu an otel olarak kullanılıyor. Mimariye merakı olanlar için tavsiye edilir. Biz fotoğraf çekimi için gittiğimizde kimse bir şey dememişti, ancak konaklamayanlar fotoğraf çekemez diye uyarı alanlar olmuş!

Beylerbeyi Sarayı: Kalenin eteklerinde 1579 yılında Lala Mustafa Paşa tarafından inşa edilen saray, şu an harabe halde. Restorasyon çalışmaları devam eden sarayı butik otel olarak turizme kazandırma çalışmaları devam ediyor.

Taş Köprü: Kars Çayı üzerine kurulmuş olan köprü 1579 yılında III. Mahmut döneminde yaptırılmış. Köprü yapılırken tamamı düzgün kesme bazalt taşı kullanılmış.

Mazlumoğlu Hamamı: Taş Köprü’nün hemen yanında yer alan hamam 18. yüzyıl yapılarından. Dere kenarına konumlanmış, Beylerbeyi Sarayı gibi restorasyon çalışmaları devam etmekte.

Kümbet Cami (12 Havariler Kilisesi): Kars’ın şehir merkezinde gezilecek yerlerin birçoğu kale çevresinde toplanmış. Bagratlı Krallığı döneminde Kral Abbas tarafından MS 932-937 yılları arasında kilise olarak yaptırılan eser, tarih boyunca kilise – cami – müze gibi çeşitli amaçlarda kullanılmış. En çok 1993 yılında cami olarak kullanılmaya başlanan yapı, şehirde görülebilecek en güzel eserlerden.

Evliya Cami: Yine 1579 yılında Kars’a kazandırılmış bir yapı. Kümbet Cami’nin hemen yanında yer alan yapı da kaleden çok rahat bir şekilde seçilebiliyor.

Fethiye Cami: Hazır camilerden bahsediyoruz, son bahsedeceğim cami eski bir Rus kilisesi aslında. 19. yüzyılın başlarında Rus işgali döneminde yaptırılan yapı, Kars’ın kurtuluşundan sonra cami olarak kullanılmaya başlanmış. Eski Rus mimarisini çok güzel görebileceğiniz bir eser. Caminin hemen yan tarafında eski Türk hükümdarlarının heykellerini görmeyi ihmal etmeyin.

Hotel Cheltikov (Eski Hekim Evi): Eski bir Rus yapısı daha. 19. yüzyılın sonlarına doğru Kars’a yerleşen Rus Cheltikov ailesinin konak olarak kullandığı yapı en son hekim evi olarak hizmet vermiş. 2011 yılında ise otel olarak kullanılmaya başlanmış. Mimariye merakı olanlar için görülmesi gereken bir yer.

Gazi Ahmet Muhtar Paşa Konağı: Osmanlı – Rus Savaşında (93 Harbi) Ordu Komutanı Gazi Ahmet Muhtar Paşa tarafından bir süre Karargah Binası olarak kullanılan konak, 19. yüzyılın ilk çeyreğine ait yapılardan. Günümüzde restore edilen konağın üst katı Hatıra Evi olarak ziyarete açılmıştır.

Eski Vali Konağı: Kars Antlaşması’nın imzalandığı bina ve çevresindeki yapılar kesinlikle görülmeye değer. Birçoğu Rus işgalinden kalma yapılar sizi farklı bir yerdeymiş gibi hissettirecek.

Kars Müzesi: Şehrin Ardahan yolu tarafında kalan müze 1981 yılında hizmete açılmış. Arkeolojik, etnografik ve taş eserlerin sergilendiği müzede bizim en çok ilgimizi çeken 2017 Nisan ayında ortaya çıkarılan ve 1894’te ölen Rus General Karl Karloviç Rjepetski‘ye ait olduğu bildirilen mezarın bu müzede oluşuydu. Kilitli kapılar ardında olmasından dolayı göremesek de görevli bize fotoğraflarını gösterip konu hakkında bilgi vermişti Bu arada giriş ücretsiz.

Kafkas Cephesi Harp Tarihi Müzesi: Kars’a ikinci gelişimin donmuş Çıldır Gölü’nden sonra bana en büyük armağanı. Varlığından haberdar dahi olmadığım bu müze, 2017 yılının sonlarına doğru açılmış. Taksici abimizin sayesinde geldiğimiz müze, Osmanlı-Rus Savaşı’nda bir tabur askerin şehit olması nedeniyle “kanlı tabya” diye adlandırılan tabyanın restore edilmesiyle açılmış. Tarihte yolculuk yapmak için çok güzel bir fırsat. Kesinlikle öneriyorum. Gitmişken Kazım Karabekir’in yolculuğunda kullandığı tren vagonunu da ziyaret etmeyi unutmayın.

Son olarak Kars’ın ilçesi Sarıkamış‘tan bahsetmek istiyorum. Zamanı güzel kullanarak taksici abimize bu ilçeye de gitmek istediğimizi söyleyince, biraz şaşırsa da muradımıza erdik İlçede görülecek pek bir yapı yok. En ünlüsü Katerina Köşkü. Dönemin Rus Çarı II. Nikola tarafından yaptırılan ve Katerina Köşkü olarak anılan tarihi Av Köşkü, dışı ihtişamli olsa da içi kaderine terk edilmiş durumda. Ancak son haberlere göre Çar’ın hasta oğlu Aleksi için rehabilitasyon merkezi ve aynı zamanda av köşkü olarak kullanılan yapı butik otel yapılarak turizme kazandırılacakmış. Binanın hemen karşısında ise 90 bin askerimizin şehit olduğu Allahuekber Dağları bulunuyor.

Sarıkamış, kayak turizmi açısından önemli bir merkez. Erzurum’daki Palandöken’e göre ucuz olması da tercih edilme sebeplerinden. Fiyatları aşağıya bırakıyorum.

Turizm açısından büyük bir potansiyele sahip Kars’ta bu konuda bir farkındalık mevcut. Şehirdeki restorasyonlar tamamlanınca çok daha fazla turist ağırlayacağını tahmin ediyorum. Şehre gelmek için çok fazla düşünmeyin, gelin görün Haritayı da koydum, işinize yarar umarım

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Planımın en önemli ayağını Nemrut Dağı’nda gün batımı ve gün doğumunu izlemek oluşturuyordu. Bunları gerçekleştirmek çok fazla vaktimizi almayacağı için, alternatif rotalar oluşturmak adına, Adıyaman’ın komşu ili Malatya’yı plana dahil ettim. İyi ki de etmişim; Malatya’yı bu kadar seveceğimi hiç tahmin etmezdim

Malatya Gezilecek Yerler:

Arslantepe Açık Hava Müzesi: Gezilerimde tarihi bir yerin, binanın vb. yer almasına dikkat ediyorum. Burası da Malatya’nın en önemli arkeolojik alanı. Merkeze 6 kilometre uzaklıkta bulunuyor. 5 bin yıl öncesine tarihlenen yerleşim alanı haftanın her günü ziyarete açık ve ücretsiz. En dikkat çekici eserler ise hemen müze girişinde bulunan kral Tarhunza ve iki aslan heykeli. Bunlar, gerçeklerinin birebir aynısı olarak yaptırılarak müzeye kazandırılmış. Vaktiniz ve tarihe merakınız varsa uğranabilir. Bizim için buraya güzellik katan bir olay da Malatya Trabzonspor Futbol Okulu’nun takımı ve hocalarıyla karşılaşmamız oldu

Orduzu Tabiat Parkı: İl merkezinin hemen yanı başındaki (5 km) bu park, şehrin gürültüsünden biraz olsun uzaklaşmak isteyenlerin adresi. Kafe ve lokantaların, yürüyüş yollarının, çocuk oynama alanlarının bulunduğu parkın bir güzelliği de içinde bulunan gölet. Deniz bisikleti ve kayıkla gezme imkanı bulunan gölet, parka ayrı bir hava katmış. Ayrıca park içinde piknik yapılabilecek çardaklar bulunmakta.

Taşhoron Kilise: Dikdörtgen bir plan üzerinde, tek kubbeli olarak inşa edilen Ermeni kilisesinin tarihi 18. yüzyılın ikinci yarısına dayanıyor. Kesme taşlarla dış mimarisi dikkat çeken kilise şu sıralar ziyarete kapalı. Malatya Valiliği tarafından restore edilmekte.

Yeni Cami: Valilik binasının karşısında yer alan Yeni Cami 1894’teki depremde yıkılan Hacı Yusuf Cami’nin bulunduğu alana inşa edilmiş. Çeşitli sorunlar nedeniyle yapımı 1912’ye kadar sürmüş. Merkezdeki konumuyla Malatya’nın en önemli camilerinden biri olan Yeni Cami’nin dikkat çeken bir özelliği de caminin hemen yanında bulunan, eski camiye ait şerefesi olmayan minare.

Şemsiye Sokak: PTT Caddesi’nden Yeni Cami’ye çıkan sokakta uygulamaya konulan şemsiyeli sokak projesi, Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da ilk olma özelliğine sahip. Türk bayraklı şemsiyeler çok güzel bir görüntü oluşturmuş. Yetkilileri tebrik ediyorum

Şire Pazarı Sokak: Kayısı Malatya’nın olmazsa olmazı. Şehrin her yerinde kayısı satışı yapan dükkanlara rastlayabilirsiniz. Ama bir sokak var ki burası tamamen kayısı satışına adanmış Onlarca dükkanın bulunduğu bu sokaktan hediyelik kayısılarınızı alabilirsiniz. Bizim tercihimiz Uğur Kayısı idi. Bu tercihimizin sebebi ise Ahmet’in şehir merkezinde bir esnaf dükkanına girerek kayısı konusunda yardım istemesiyle oldu. İsmi “Sami” olan amcamızın tavsiyesi üzerine bu dükkanı seçtik. Sizin de yolunuz buraya düşerse Sami amcanın selamını söyleyin Çünkü mağazanın fiyatları biraz pahalı. Selamın etkisiyle normal fiyata geliyor

Atatürk Evi Müzesi: Eski Halkevi binasının 1981 yılında düzenlenmesi ile ziyarete açılan Atatürk Evi, 1 salon ve 6 odadan oluşmakta. Giriş ücretinin olmadığı müzede, konferans salonu ve Atatürk’ün Malatya’ya geldiği zaman kullandığı eşyaların sergilendiği bir oda mevcut.

Malatya Müzesi: Arslantepe Höyük kazısından ve Karakaya Barajı altında kalan höyüklerde yapılan kazılardan elde edilen eserlerin sergilendiği müze haftanın her günü açık ve girişi ücretsiz. Müzenin üst kısmında kalan yapay şelale de gitmişken görülebilir.

Etnografya Müzesi:  Beşkonaklar adı verilen evler bütünü içinde yer alan müzede 19. yüzyıla ait günlük yaşantı örnekleri ve bazı araç gereçler sergilenmekte. Malatya Müzesi gibi giriş ücretsiz ve her gün açık.

Darende

Günpınar Şelalesi: Aslında burayı bu gezimde görmedim. Geçen yıl ailemle yaptığım Kahramanmaraş gezisinde hiç beklemiyorken karşımıza çıkan şelale inanılmaz mutlu etmişti beni Darende ilçesine 7 kilometre uzaklıktaki şelale 3 kademe halinde yaklaşık 40 kilometreden dökülmekte. Şelale alanında piknik yapmanın mümkün olduğunu ve 5 saatinin 20 lira olarak ücretlendirildiğini Maraş yazımda yazmışım

Somuncu Baba Külliyesi: Darende ilçesinde yer alan Somuncu Baba Külliyesi, bir cami, türbe ve balıklı gölden oluşmakta. İsmi kaynaklarda “Hamid-i Veli” olarak geçen “Somuncu Baba”, Osmanlı padişahı Yıldırım Bayezid Han zamanında yaşamış, Peygamber Efendimiz (s.a.v)’in 24. kuşak torunudur.

Türbenin yanında bulunan göl ve cami ile güzel bir kompleks oluşturan külliye, ilçeye gelenler için öncelikli uğrak noktalarından. Yolunuz düşerse yapılan yeni camiyi de ziyaret etmeyi unutmayın. İlginç bir tavanı mevcut

Tohma Kanyonu: Külliyeden çıktıktan sonra en güzel yapılacak şey Tohma Çayı boyunca yürümek. Çay boyunca yer alan kafe ve restoranlarda solunmak ise diğer bir alternatif. En uçta bulunan kafede ayaklarınızı soğuk çay suyuna sokarak dinlenmeniz naçizane tavsiyemdir. Diğer bir tavsiyem ise burada bulunan Kudret Havuzu‘nda yüzmeniz. 10 TL ücret ödeyerek girebileceğiniz havuzlar geçenlerde Show Tv’de haber bile oldu

Hasan Gazi Türbesi: Darende’de yapılabilecek bir diğer aktivite ise Şehitlik Tepesi‘ni ziyaret etmek. Burada Battal Gazi’nin amcası ve kayınpederi olan Seyyid Hasan Gazi’nin türbesi ile çeşitli savaşlarda şehit olmuş Darendeliler için yapılmış bir anıt bulunuyor.

Levent Vadisi Seyir Terası: İl merkezine 45 kilometre uzaklıkta bulunan vadi, ilginç kaya şekilleri ve bitki örtüsü ile dikkat çekiyor. Ve bu durumu daha da önemli kılan bu vadinin 65 milyon yıl öncesine dayanan tarihi. Yetkililer de olaya kayıtsız kalmamış ve vadinin güzel noktalarından birine seyir terası inşa etmişler. Ulaşımı özel araç için son derece kolay olan vadiye Malatya’dan da minibüsler bulunmaktaymış.

Terasın yanındaki çalışmalar günümüzde hâlâ devam etmekte. Terasın içinde bir de ziyaretçilerin kendini boşlukta hissetmesine olanak sağlayan cam zemin bulunuyor.  Şahsi fikrimi soracak olursanız ne vadi manzarası, ne de cam teras beni çok etkilemedi. Malatya gezisinde vaktiniz bolsa değerlendirilebilir diye düşünüyorum. Yeri gelmişken söyleyeyim vadiye giriş için şimdilik bir ücret ödenmiyor. Ancak düzenlemeler sonrası ücret alınacak gibi görünüyor 

Battalgazi

Silahtar Mustafa Paşa Kervansarayı: Battalgazi yani Eski Malatya’da bulunan kervansaray, 1637 yılında IV. Murad’ın silahtarı Bosnalı Mustafa Paşa tarafından inşa ettirilmiş. Oldukça güzel korunmuş olan kervansarayın içinde de bazı süs eşyaları ve maketler bulunmakta.

Sanat Sokağı: Kervansarayın yakınlarında, belediye binasının hemen yanındaki bu sokak, kerpiç ve ahşaptan oluşan evleriyle küçük bir Safranbolu havası katmış ilçeye. Evlerin duvarlarındaki işlemeler, eserler ise görülmeye değer.

Battalgazi Ulu Cami: Selçuklu hükümdarı Alaaddin Keykubat döneminde 1224 yılında inşa edilen cami, Eski Malatya’da görülmesi gereken en önemli tarihi yapılardan. Her ne kadar cami her gün ziyarete açık dense de biz gittiğimizde açık kapı bulamadık

Poyraz Konağı: İnşa tarihi 1890 olarak tahmin edilen konak, Cumhuriyet döneminde bölgenin en güzel binalarından biriymiş. İki katlı olan konağın içinde günlük yaşam ve ev hayatı canlandırılmış.

Kanlı Kümbet: Eski Malatya’da birçok tarihi yapı mevcut. Bunlardan biri de Kanlı Kümbet. 14 – 15. yüzyılda yapıldığı tahmin edilen kümbet, asıl mezar hücresi ( kripta ) ve gövde kısmı olmak üzere iki bölümden oluşmakta.

Bu yapılar haricinde birçok kümbet ve Malatya Surları da Battalgazi ilçesinde gezilebilecek yerler listenizde yer alabilir.

Hacı Baba Et Lokantası: Gelelim yemek konusuna. “Malatya’da nerede, ne yenir?” diye araştırdığımda karşıma çıkan bu lokanta tercihimiz oldu. Mekanda neyin meşhur olduğunu sorguladığımızda kağıt kebabı, kuzu tandır ve kuzu fırın yemekleri tavsiyesini aldık. Hepsini deneme hevesimiz tabağımızda 3 çeşit yemekle sonuçlandı Tabii ki bu da fiyata yansıdı. Tek tek 19 -20 TL olan yemeklerin porsiyonu fotoğraftaki haliyle yaklaşık 38 TL ‘ye gelmiş oldu. Ama tıka basa doyduğumuzu ve memnun kaldığımızı söyleyebilirim. Tatlı olarak ise dondurmalı irmik tatlısını öneririm. Gerçekten güzeldi.

Böylece güzel bir Malatya gezisini geride bırakmış olduk. Buradan sonraki yolculuğumuz Adıyaman’a doğru oldu.

Malatya haritamı da şöyle bırakıyorum:

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Benim aklımdaki plan, Ağrı’daki İshak Paşa Sarayı ile Van Gölü’nün doğusunda kalan bölgeyi gezmekti. Bir dahaki gelişimizde ise gölün batısını keşfedecektik.  Ancak hızımızı ayarlayamayınca pazar günü için gezilecek yerler kısmını baya azaltmış olduk Bu durum, planın değişmesine ve yönümüzün batıya doğru çevrilmesine sebep oldu.

Van’daki sabah kahvaltısından sonra yola çıktık. Muhteşem Van Gölü manzarası eşliğinde Tatvan’a ulaştığımızda kontrol noktasına denk geldik. Görevli polisimize gezi için burada olduğumuzu söylediğimizde şaşırdı. “Gezecek başka yer mi bulamadınız ?” diye sordu Ama bizim içimizdeki gezi aşkını nereden bilebilirdi ki?

Bitlis bölgesinde ilk hedefimiz varlığından yeni haberdar olduğum Nemrut Krater Gölü idi. Google Maps’te yolu başka yerden gösterse de, Tatvan’dan Bitlis yönüne dönüldüğünde Opet benzin istasyonuna varmadan hemen önce yol ayrımı bulunmakta. Bu yolu sonuna kadar katettiğimizde Nemrut Kayak Merkezi bizi karşıladı. Açıkçası yakın zamanda bölgeyi ziyaret eden  arkadaşım Onur bu durumu söylemeseydi, telesiyejleri gördüğümde şok olurdum Evet, gölü görmeye gelmiştik ama kayak merkezi bonus oldu. Bölgeye vardığımızda göle çıkmak için telesiyejleri kullanmamız gerektiğini öğrendik. Çünkü araç yolu kar dolayısıyla kapalıydı. 10 TL’ye aldığımız gidiş – dönüş biletiyle ilk defa telesiyeje binme fırsatı buldum. Onur uyarmış olsa da, bu kadar rüzgar yiyeceğimizi tahmin edememiştik Yaklaşık yarım saat süren yolculuğumuz sonucu ulaştığımız tepede ise bizi bambaşka bir görüntü bekliyordu. Bembeyaz dağların arasında minicik bir büyüleyici göl…

Minik dediğime bakmayın, karlar eridiğinde gölün de boyutu genişliyor . Patlamalar sonucu oluşan Nemrut Krater Gölü bu haliyle ülkemizin en büyük krater gölü durumunda. Büyüleyici manzaraya uzuuun uzun bakmak isterdik ancak, rüzgardan ve soğuktan donan yüzlerimiz artık isyan etmek üzereydi Birkaç dakika durduğumuz zirveden yine yarım saatlik telesiyej yolculuğuyla geri döndük. Dönüş yolundaki Van Gölü manzarası ise gerçekten görülmeye değerdi.

Krater gölünü geride bıraktıktan sonra Ahlat’a doğru yol aldık. Buradaki amacımız mezarlık ziyaretiydi. Evet, mezarlık…Ama bildiğimiz tarzda değil. Burası dünyanın en büyük İslam mezarlığı. Selçuklu dönemine ait olan Ahlat Selçuklu Mezarlığı, üzerinde yazılar ve motifler bulunması nedeniyle “Anadolu’nun Orhun Abideleri” olarak nitelendiriliyor. Oldukça geniş bir alan sahip olan mezarlıkta 3.5 – 4 metreye ulaşan yükseklikte mezar taşlarını görmek mümkün.

Mezarlık alanının kuzey bölümünde Emir Bayındır Kümbeti yer alıyor. Ahlat’ın simgesi olan bu kümbet, 1481 yılında Akkoyunlu Uzun Hasan’ın torunu Rüstem oğlu Bayındır için yaptırılmış. Hemen arkasındaki yapı ise Bayındır Cami.

Ahlat bölgesinde birçok kümbet bulunuyor. Bizim ziyaret ettiğimiz diğer bir yapı Ulu Kümbet‘ti. Mezarlığın karşısında, göle yakın konumdaki bu kümbete Ahlat’taki en büyük kümbet olması nedeniyle “Ulu” denilmiş. Kesin yapılış tarihi bilinmese de 13. yüzyıla tarihleniyor.

Mezarlık ve kümbet ziyaretlerinin ardından yönümüzü Bitlis’in bir diğer ilçesi Adilcevaz‘a çevirdik. Van Gölü’ne kıyısı bulunan her ilçe gibi burada da çok güzel manzaralara tanık olarak hafta sonu gezimizi sonlandırdık.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Yüz ölçümü bakımından ülkemizin 5. büyük ili olan Van; M.Ö. 7000’li yıllara uzanan tarihi ve ismini vermiş olduğu Türkiye’nin en büyük gölü ile gezilecek yerler listeme girmeyi başarmıştı. Tabii bunda Ağrı’da çalışan saygıdeğer büyüğüm Bekir abim ve Van’da mesleğini icra eden üniversiteden arkadaşım Onur’un da etkisi büyüktür.

Özgün ile Trabzon’dan Ağrı’ya otobüsle yaptığımız yolculuğun ardından Bekir abimin aracıyla gittiğimiz İshak Paşa Sarayı hafta sonu gezimizin ilk ayağını oluşturmuştu. Sabahın ilk saatlerinde yaptığımız saray ziyaretinden sonra hedefimiz Van oldu.

Van’da Gezilecek Yerler

Muradiye Şelalesi: Şelale benim vazgeçilmezim. Gittiğim yerlerde baktığım ilk şey, kıyıda köşede bir yerde şelale olup olmaması  Bu konuda Van benim için şanstı. Çünkü gürül gürül akan Muradiye Şelalesi şehrin sınırları içinde yer alıyor. Adını Osmanlı padişahı IV. Murat’tan alan Muradiye Şelalesi, il merkezine 80 kilometre uzaklıkta. 18 metreden dökülen şelale çok kuvvetli bir akış gücüne sahip. Bu da görsel bir şölen oluşturuyor. Bir başka güzel haber ise şelalenin sadece görünen kısımla sınırlı kalmaması. Şelaleyi karşınıza alıp, sol tarafınızdaki alandan devam ederseniz küçük bir şelale daha sizi karşılıyor olacak. Bu arada şelalenin donmuş hali ise ayrı bir güzel.

Şeytan Köprüsü: Şelaleden il merkezine olan yolculuğumuzdaki ikinci durağımız Şeytan Köprüsü. Bend-i Mahi Çayı üzerinde, birbirine çok yakın konumdaki kayaların bulunduğu bölgeye yaptırılan köprü ilginç bir görüntü oluşturuyor. Bir düğün alayının köprüden düşerek ölmesinden dolayı “şeytan” adını aldığı rivayet edilen köprüyü zamanınız bolsa görün. Bizim gezi ekibinin pek ilgisini çekmedi

Van Kedisi Evi: Üniversite yerleşkesinde bulunan bu evde, koruma altındaki kedileri görebilirsiniz. Giriş ücreti 1 TL. Eğer kedileri sevmek istiyorsanız, cüzi bir miktar daha ödeyerek alacağınız yemlerle tel arkasına geçebiliyorsunuz.

Akdamar Adası ve Kilisesi: Gelelim Van Gölü’ndeki 4 adadan en büyük ve en popülerine. Van deyince akıllara gelen Akdamar Kilisesi, 915-921 yılları arasında Vaspurakan Kralı I. Gagik tarafından Keşiş Mimar Manuel’e yaptırılmış. Dört yapraklı yonca şeklinde haç planında yapılan kilise, içindeki freskler ve dış yapısındaki figürlerle göz kamaştırıyor. Yapılan restorasyonla yerli ve yabancı turistlerin uğrak noktası olan bu adaya ulaşım için Gevaş ilçesini ya da 5 kilometre batısındaki iskeleden kalkan feribotları kullanmak gerekiyor. Feribot yolculuğu iskeleden kalkanlarla 20 dakika, Gevaş’tan kalkanlarla ise 30 dakika sürmekte. Ücret ise aynı: Gidiş-geliş 15 TL.

Adanın şöyle de bir hikayesi var: Rivayete göre zamanında bu adada yaşayan Ermeni baş keşişin güzelliği dillere destan Tamara adında bir kızı vardır. Adanın çevresindeki köylerde çobanlık yapan bir genç bu kıza âşık olur. Bu genç Tamara ile buluşmak için her gece adaya yüzer. Tamara ise ona gece karanlığında yerini belli etmek için onu bir fenerle bekler. Bundan haberdar olan kızın babası, fırtınalı bir gecede elinde fenerle adanın kıyısına iner ve sürekli yer değiştirerek gencin boşuna yüzüp, gücünü yitirmesine neden olur. Yüzmekten gücünü yitirip, yorulan genç çoban boğulur ve boğulmadan önce son nefesiyle “Ah Tamara!” diye haykırır. Bunu duyan kız da hemen ardından kendini gölün sularına bırakır O günden sonra ada Ah Tamara! ismi ile anlatılır. Daha sonra Türkçemize “Akdamar” olarak geçmiş. (Alıntıdır)

Halime Hatun Kümbeti: Haberlerde görmüşsünüzdür ya da sosyal medya hesaplarında denk gelmişsinizdir bu kümbete. “TOKİ arazisine kümbet yaptıran Selçukluları kınıyorum” diye esprisi yapılan yer işte bu kümbet Van’ın Gevaş ilçesinde bulunan bu kümbet yaklaşık 700 yıl önce Melik İzzeddin tarafından kızı Halime Hatun adına yaptırılmış. Arkasındaki manzarayı yorumlamayı size bırakıyorum.

Van Kalesi: Urartular’ın başkenti Tuşpa’ya ait kale, adeta yıllara meydan okuyor. M.Ö. 840 – 825 yıllarında inşa edilen ve günümüze kadar ulaşan bu tarihi yapı tüm ihtişamıyla ziyaretçilerini bekliyor. Girişte 5 TL ödedikten sonra surlara kadar tırmanmak gerekiyor. Tepeye ulaşıldığında ise 360 derece Van manzarası ayaklarınızın altında. Bu manzarayı güneşin batışını izleyerek taçlandırmanızı şiddetle tavsiye ederim

Kaya Çelebi ve Hüsrev Paşa Cami: Van Kalesi’nden çektiğim bu fotoğrafta 2 cami bir karede. Sırasıyla 17. ve 16. yüzyıllarda yapılan bu camiler mimarileriyle görülmeye değer. Bu arada sağ tarafta yer alan Hüsrev Paşa Cami’nin Mimar Sinan’ın eserleri arasında sayıldığını hatırlatmakta fayda var.

Van İskelesi: “Burası da görülecek yer mi?” diye sorabilirsiniz. Ben de ilk başta aynı düşüncedeydim. Ancak iskeledeki feribotu görünce fikrim değişti. Çünkü hayatımda ilk defa feribotun tren taşıdığına şahit oldum. Evet, bu feribotların asıl amacı Van – Tatvan arasında tren taşımak. Boşluk olursa araç da taşıyorlarmış ama çok yaygın bir uygulama değil. Ayrıca iskelede akşam yürüyüşü yapabilir, burada bulunan kafelerde soluklanabilirsiniz.

Van Gölü: Ve tabii ki Van Gölü. Şehre çok güzel bir hava katmış. Yol boyunca karlı dağların da etkisiyle çok güzel manzaralarla karşılaştık. İkide bir aracımızı yol kenarına çekmemiz bunun kanıtı sanırım

Listedeki yerlerin haricinde gitmeyi çok istediğim ama göremediğim Hoşap Kalesi, Başkale’deki Aziz Bartholomeus Manastırı ve Vanadokya Van’daki diğer gezilecek yerler. Vanadokya’ya da gitmeye niyetliydim ancak yakın zamanda giden birisinden aldığım olumsuz yorumdan dolayı gitmekten vazgeçtim. Bir de, 15 Nisan – 15 Temmuz ayları arasında Van’ın Erciş ilçesindeki bölgede izleyebileceğiniz akıntıya ters yüzen inci kefallerini izlemek geziniz için farklı bir alternatif olabilir.

Van’da Yemek

Bak Hele Bak: Ülkemizde 2 ilin kahvaltısının meşhur olduğunu duymuştum. Bu illerden biri Diyarbakır, diğeri ise Van’dı. Diyarbakır’da kahvaltıyı denemiş, çok da beğenememiştim. Sıra Van’a gelmişti Şehirdeki en ünlü kahvaltıcı Bak Hele Bak Yusuf Konak’ta kahvaltımızı yaptık. Yöresel lezzetlerin (otlu peynir, kavut, murtuğa vb.) masamızı süslediği bu kahvaltı da benim damak zevkime çok uygun gelmedi Çayın biz istemeden doldurulması benim için bir artıydı. Bu arada mekan sahibi Yusuf Konak’ın eğlenceli muhabbetine hazırlıklı olun. Ufak hediyelerle insanın gönlünü almasını biliyor Kahvaltının fiyatı ise kişi başı 20 TL.

Merkez Et Lokantası: Bak Hele Bak gibi İskele Caddesi’nde yer alan bu lokantada karışık ızgara denedik. Gezinin verdiği yorgunluk ve açlıktan dolayı mıdır bilinmez bize çok lezzetli geldi Ücreti: 25 – 30 Tl civarıydı.

Van’ı da böylece geride bırakmış oldum. Bu yazı vesilesiyle yemek ve konaklama sponsporum; yakışıklı, sempatik, cömert, selvi boylu, al yazmalı dostum Onur’a şükranlarımı sunuyorum

Haritamı eklemeyi ihmal etmeyeyim.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Kapatmışım gözlerimi, otobüsün içinde uyumaya çalışıyorum. İçimde yine o aynı his: yeni yerler görecek olmanın verdiği tarifsiz mutluluk. Özgün önümdeki koltukta, uyumak için elinden geleni yapıyor ama nafile. Adam otobüs yolculuklarında uyuyamıyor Onun için daha yorucu olan yaklaşık 8 saatlik yolculuğun ardından Ağrı Otogarı’na varıyoruz. Saat daha sabahın 5’i olmamış. Etraf karanlık. Bizi Ağrı’da karşılayacak Bekir abimizi bekliyoruz. Bu arada Bekir abi belalı üçlünün diğer üyesi

Sabahın körü olmasına rağmen Bekir abi bizi bekletmiyor ve aracıyla alıyor. Bizi evine götüreceğini sanıyorsanız yanılıyorsunuz çünkü bizim için gezi başlıyor artık. İstikamet Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesi…

Gecenin karanlığında yaptığımız yolculuk, bomboş yollar…”Acaba bir sorunla karşılaşır mıyız?”, “Ne işimiz var burada?” , “Ağrı Dağı hangisi acaba?” diye bitmeyen sorular eşliğinde 1 saatlik yolculuğun ardından ilçe merkezindeyiz.

Doğubayazıt, Ağrı’nın 7 ilçesinden yüz ölçümü bakımından en büyüğü. İl merkezine yaklaşık 95 kilometre uzaklıkta. İran Gürbulak sınır kapısına sahip olmasının yanında, bizim de ziyaret ettiğimiz İshak Paşa Sarayı’nın burada bulunması ilçenin önemini artırmış durumda. Ancak ilçenin merkezi öneminin oldukça uzağında kalmış. Yaşanan terör olaylarından dolayı düzgün bir yol bulmak zor. Etrafta kapatılan birçok hendeğe rastlıyorsunuz. Ayrıca polisimiz bazı yollara güvenlik gerekçesiyle barikat kurmuş. Kendi ülkemizde böyle şeylerle karşılaşmak gerçekten üzücü.

Erken saatlerde ilçede bulunmanın verdiği fırsatla ilk önce İshak Paşa Sarayı’nı güneş tam doğmadan ziyaret edelim istiyoruz. Yaklaşık 8 kilometre uzaklıktaki sarayın yolu gayet düzgün. Bölgeye vardığımızda sarayı en güzel açıdan görebilecek bir alan bakınıyoruz ve eski Bayezid Cami yanındaki Doğubayazıt Kalesi‘ni gözümüze kestiriyoruz. Ne zaman ve kim tarafından yapıldığı bilinmeyen ve harabe halinde kalıntıları olan kaleye çıkacak bir patika yol buluyoruz. Nefes nefese kaldığımız yolun sonunda bizi daracık bir geçit bekliyor. Zor da olsa geçitten geçip İshak Paşa Sarayı’nı karşımıza alıyoruz. Muhteşem bir manzara karşımızda (Cam çatı restorasyonunu göz ardı ediyoruz)…

Biraz da sarayın kendisinden bahsetmek gerekiyor sanırım 1685 yılında inşasına başlanan sarayın yapımı yaklaşık 100 yıl sürmüş. Osmanlı tarihinde Topkapı Sarayı’ndan sonra en ünlü saray olarak gösterilen İshak Paşa, Lale Devri’nin de son büyük yapısı. Sarayın bir de ilgi çekici özelliği bulunmakta. Dünyanın ilk kalorifer sistemine sahip sarayı olarak da tarihe geçmiş bir yer burası. Sarayda ayrıca Selçuklu, Osmanlı ve İran mimarisinden örneklere rastlamak mümkün.

Sarayı geride bırakıp karnımızı doyurmak için merkeze iniyoruz. Amacımız sarayın açılış saatine kadar ilçe merkezinde zaman geçirip, bu sefer de sarayın içini gezmek. Vakit kaybetmeden Manolya Kafe‘de güzelce kahvaltımızı yapıyoruz. Bizimkiler şaşkın, çünkü kahvaltıyı poğaça ile yapmaya alışkınlar 10 TL lik kahvaltı tabağımız bizde açık büfe etkisi yapıyor. Kendimize ziyafet çektikten sonra tekrar İshak Paşa’ya doğru yol alıyoruz. Saat 8.30 civarı. Mart ayındaki açılış saatlerine göre 8 de açılması gereken müze kapısı kapalı. Belki biz yanılıyoruzdur diye 9’a kadar bekleyelim diyoruz. Saat 9 u 5 dakika geçmesine rağmen ortalıkta kimse yok. Hayal kırıklığıyla oradan ayrılıyoruz. Yolculuğumuz Van’a doğru devam ediyor…

Bu yıl içinde tekrar bu bölgeye gitmeyi düşünüyorum. Umarım o zaman sarayı açık bulur ve iç mimarisini de görme şansı elde ederim.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Dürüst olmak gerekirse bu gezi planı benden çıkmadı. Abim ve arkadaşları cağ kebabı yemek için Erzurum’a gitmeyi kararlaştırıp beni de davet etmişlerdi. Tabii, ben de rahat durmayıp günübirlik nereleri gezebileceğimizin listesini yaptım.

O zaman daha fazla uzatmadan gezilecek yerler listesine geçelim.

Erzurum’da Gezilecek Yerler

Narman Kayalıkları: Listeme Erzurum’a ilk gelişimde göremediğim ve en merak ettiğim nam-ı diğer “Narman Peri Bacaları” ile başlayayım. Erzurum merkezine yaklaşık 95 kilometre uzaklıktaki bu “Kırmızı Periler” Narman’a ise 7 kilometre mesafede. Bulmak için aramaya gerek kalmıyor, yol üstünde karşınıza çıkıyor Oluşumunda milyonlarca yıl süren rüzgar ve su erozyonunun rol oynadığı peri bacalarına kırmızı rengini ise demirin Fe2O3 şeklinde oksitlenmesi sebep olmuş. Ve bu görsel güzellik, 2012 yılından beri UNESCO Dünya Geçici Miras Listesi’nde bulunuyor.

Tortum Şelalesi: Şelale dedin mi benim için akan sular durur  Ama bu sefer öyle olmadı. İki yıl önce bu şelaleyi görme fırsatım olduğu için burayı atladık. Uzundere ilçesine 20, Erzurum merkezine 107 kilometre uzaklıktaki Tortum Şelalesi, Erzurum’da görülmesi gereken yerlerin başında geliyor. 50 metre yüksekten dökülen bu doğa harikasını, debinin yüksek olduğu Mayıs- Haziran aylarında görmenizi tavsiye ediyorum. Biz Nisan ayında gittiğimizde akan suyun debisi oldukça azdı. Zaten fotoğraftan da anlaşılacaktır  Bu arada oraya kadar gitmişken; Tortum Gölü ve Öşvank Kilisesi’ni de görebilirsiniz.

Çobandede Köprüsü: Köprüköy ilçesine 1 kilometre uzaklıktaki köprü 1297-1298 yıllarında İlhanlılar veziri Emir Çoban Salduz tarafından yaptırılmış. Aras Nehri üzerinde bulunan bu tarihi köprü, 7 kemer gözlü olarak inşa ettirilmiş. Söylemeden geçmeyeyim bu köprünün adının “Çobandede” olmasıyla ilgili birkaç rivayet var. Onlardan bir tanesi de şöyle: Tıkla

Hasankale, Pasinler: Erzurum’un 36 kilometre doğusundaki Pasinler ilçesini tepeden gören Hasankale, adını kaleyi yaptıran kişiden almış. Zamanında geçiş yolunu kontrol etmesiyle stratejik öneme sahip olan kalenin günümüzde aynı değeri koruduğunu söylemek zor. Erzurum’a doğru giderken ziyaret etmek istediğimiz kale için yönlendirici tabelalar konulmamasını geçtim; oradaki ilçe sakinleri bile ziyarete gelmemizi şaşkınlıkla karşıladı:)

Palandöken: Türkiye’de kış turizmi denince akla gelen 3 merkezden biri olan Palandöken, şehir merkezine oldukça yakın konumda bulunmakta. Ekim ve Nisan aylarında görme fırsatı bulduğum bu kayak merkezini, kış mevsiminde ziyaret etme şansım olmadı

Abdurrahman Gazi Türbesi: Peygamber efendimizin sancaktarı olan Abdurrahman Gazi, İslam Orduları Erzurum’u fethederken şehit düşmüş ve şehit düştüğü yer de türbe yapılmış. Bu konunun bir de hikayesi mevcut. Anlatılana göre fetih yapılırken Abdurrahman Gazi’nin kellesi düşman kılıcı ile koparılır ve yere düşer. Kellesini koltuğuna alan Abdurrahman Gazi sancağı Palandöken’in en yüksek tepesine dikmek üzere koşmaya başlar. Dağdaki çobanlardan birinin bu olayı görüp bağırması üzerine nazara gelir ve olduğu yere düşerek şehit olur. Türbesinin yanında bir de aynı isimde cami bulunmakta. Ayrıca, Erzurum’a gelip de burayı ziyaret etmeyenlerin tekrar Erzurum’a gelecekleri söylenir. Bu benim açımdan gerçekleşti

Gizemli Yol: Türbeye giderken sol tarafınızda kalan bu yol, zaman zaman haberlere çıkmasıyla biliniyor. Aracınızı yokuşta durdurup kontağı kapattığınızda, aracın kendi kendine yokuş yukarı çıktığına tanık olacaksınız. Her ne kadar bunun göz yanılgısı olduğu kanıtlansa da, denemesi oldukça zevkli 

Nene Hatun Milli Parkı: 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşında (93 Harbi) ele geçirilen Aziziye Tabyasının geri alımı için henüz 20 yaşında olmasına rağmen Rus askerleriyle göğüs göğüse çarpışan Türk kadınıdır Nene Hatun. İşte bu kahramanımıza Erzurum tabyalarının bulunduğu milli parkın ismi verilmiş. Milli park içinde Aziziye -Mecidiye Tabyaları ile birlikte Nene Hatun’un anıt mezarını ziyaret edebilirsiniz. Ayrıca farklı açılardan Erzurum’u seyretme imkanı bulabilirsiniz.

Erzurum Kongre Binası: Samsun’da başlayan bağımsızlık mücadelesinin çok önemli ayağını oluşturan Erzurum Kongresi’nin yapıldığı bina maalesef 1924 yılında yanmış. Yerine yapılan okulun bir odası ise müze olarak düzenlenerek ziyarete açılmış. Girişin ücretsiz olduğu müzede, kongreye katılan 53 milletvekilinin isimlikleri bulunmakta. Bu kongrede alınan bazı önemli kararları hatırlatmakta fayda görüyorum: “Milli sınırlar içinde vatan bir bütündür,parçalanamaz.” “Manda ve himaye kabul olunamaz.”

Cumhuriyet Caddesi: Artık Erzurum’un merkezine gelelim  Bu cadde, halkının deyimiyle “Mecburiyet Caddesi”. Birçok gezilecek nokta(bundan sonra yazacaklarımın hepsi) bu cadde üzerinde ya da hemen çevresinde bulunuyor.

Atatürk Evi: Eski Erzurum evleri tipinde bir konak olan bina, 1984 yılında müze olarak ziyarete açılmış. Erzurum Kongresi günlerinde Atatürk ve arkadaşlarının konakladığı bu bina, Atatürk ikinci kez şehre geldiğinde hediye edilmiş. Ziyaretin ücretsiz olduğu müzede, Atatürk’ün el yazısı ile yazılan Onuncu Yıl Nutku’nu ve kongre bildirilerinin basımının yapıldığı matbaayı görebilirsiniz.

Yakutiye Medresesi: Cumhuriyet Caddesinin yaklaşık olarak ortasına denk gelen Yakutiye Medresesi, merkez ilçeye ismini vermiş. 1310 yılında İlhanlılar döneminde Cemaleddin Hoca Yakut Gazani tarafından yaptırılmış. İslam Eserleri Müzesi olarak kullanılmakta. Medrese şu an (Ekim 2016) tadilatta, ancak bu ziyarete engel değil. Giriş ücreti 5 TL. Müze Kart geçerli.

Erzurum Kalesi: Ne zaman yapıldığı belli olmayan kalenin 5. yüzyılda Bizanslılar tarafından inşa ettirildiği tahmin ediliyor. Giriş ücretinin 5 TL, Müze Kart’ın geçerli olduğu kaleye saat 17’yi geçtiği için giremedik. Dışarıdan gördüğümüz saat kulesi bize fazlasıyla yetti 

Çifte Minerali Medrese: Gelelim Erzurum’un neredeyse tüm fotoğraflarında yer aralan medreseye. Diğer adıyla Hatuniye Medresesi. Ne zaman yapıldığı hakkında kesin bir bilgiye ulaşamadım. 1253 yılında Selçuklu hükümdarı I. Alaeddin Keykubad’ın kızı Hüdavent Hatun tarafından yaptırıldığı söylenmekte. Hatuniye ismi de buradan gelmekte imiş. Fotoğrafına dikkatle bakıldığında medresenin iki tarafında farklılıklar bulunmakta. Bu da şöyle rivayet ediliyor: Medresenin sol yarısını bir usta, sağ yarısını ise çırağı yapmış. Medrese inşası yükseldikçe, çırağın ustasından daha güzel iş çıkardığı ortaya çıkmış. Çırak bir gün ustasından su isteyince ustası:”Usta idim oldum şegirt, al destiyi suyu seğirt” diyerek minareden atlamış. Bunun üzerine hatasını anlayan çırak da minareden atlamış. Diğer işçiler de işi yarım bırakmış. En son minareyi kim tamamladı bilmiyorum 

Ulu Cami: Çifte Minareli Medrese’nin hemen yanındaki Ulu Cami, Erzurum’un en eski ve en büyük ibadet yeri. Saltuklular zamanında 1179 yılında yapılan bu cami, Selçuklu mimarisinin en güzel örneklerinden biri olarak gösterilmekte ve 6000 kişi kapasitesinde.

Üç Kümbetler: Çifte Minareli Medrese’nin güneyinde bulunan Üç Kümbetler, Anadolu Selçuklu mezar yapılarının en güzel örneklerinden. En büyüğünün Saltukluların kurucusu Emir Saltuk’a ait olduğu tahmin edilmekte. Diğerleri hakkında ise bir bilgi mevcut değil.

Tarihi Erzurum Evleri: 12 eski tarihi evin birleşmesiyle oluşan bu kompleksin girişi ücretli: 3 TL (Sanırım  ) Galoşlarla dolaşmanıza müsaade edilen bu yapıda kahvaltınızı yapabilir, yemek yiyebilir ya da çay-kahve içebilirsiniz. Sadece gezip çıksanız da olur 

Taşhan (Rüstempaşa Bedesteni) : Kanuni’nin damadı ve sadrazamı Damad Rüstem Paşa tarafından 16. yüzyılda Mimar Sinan’a yaptırılmış olan Taşhan, oltu taşının imalat ve satış yeri olarak kullanılıyor. Bir dükkan hariç hepsinde oltu taşından yapılma ürünler satılmakta. Eğer buradan hediye almayı düşünüyorsanız pazarlık yapmayı unutmayın. Güzel indirim yaptıklarını bizzat biliyorum 

Lalapaşa Cami: Dönemin Erzurum Beylerbeyi Lala Mustafa Paşa (1571 yılında Kıbrıs’ı fethetmiştir) tarafından 1562 yılında yaptırılan Osmanlı eseri bu caminin de mimarı olarak Mimar Sinan gösterilmekte.

Gezilecek yerlerin haritasını da buraya ekleyeyim. Belki yardımı dokunur.

Biraz da Erzurum’a gelme sebebimiz olan kebaptan bahsedeyim 

Koç Cağ Kebap:

Abimin arkadaşlarının önerisiyle, tercihimizi Koç Kebap’tan yana kullandık. Girişte “Cağ Kebabın Mucidi” tabelasıyla karşılaşıyorsunuz. Sırf bu tat için o kadar yolu çeken bizleri yeterince memnun eden cağ kebabın tek şişinin fiyatı 8 TL. Siz dur diyene kadar şişin biri bitince yenisi geliyor  İki çeşit pişirilme tarzı bulunmakta. Siz aksini söylemedikçe normal pişirilmiş kebap geliyor. Bir de “Tatari usulü” dedikleri az pişirilmiş olanı var. Bu tarzın daha güzel olduğu söyleniyor. Ben ikisini de denedim, benim açımdan fark yoktu

Erzurum’un bir de meşhur tatlısı var : Kadayıf dolması. Tel kadayıf, içi cevizli olarak sarılıp yumurtaya bulanarak tavada kızartılıp sonrasında da şerbetlenerek hazırlanan bir tatlı çeşidi. Kilosu 20 TL olan bu tatlı için ise en ünlü tatlıcı Muammer Usta. Aynı yerde cağ kebabın da tadına bakabilirsiniz. Bu özelliğiyle Erzurum’da tek olduğu belirtiliyor.

Günübirlik Erzurum maceramızda gezdiğimiz yerleri anlatmaya çalıştım. Bunların haricinde gidilebilecek birkaç yerden daha bahsetmek istiyorum. Tortum Şelalesi yakınlarındaki Öşvank Kilisesi ve Yedigöller ile Oltu Kalesi – Kilisesi ziyaret edebileceğiniz diğer noktalar. Yedigöller’e ulaşım hakkında bir bilgim yok, ancak yolundan dolayı arazi aracıyla gidilmesi öneriliyormuş. Oltu için ise cağ kebabının ana vatanı deniyor. İlçeye yolunuz düşerse kebabı denemeyi unutmayın.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel