Batum Hakkında

Gürcistan’ın Türkiye sınırındaki kıyı şehri olan Batum, gece hayatı ve kumarhaneleri nedeniyle vatandaşlarımız tarafından sıkça tercih edilen bir lokasyon. Tabi bunda sadece kimlikle ülkeye girilebiliyor olmanın etkisi büyük.

Asya kıtasında, ülkemize yakın, Avrupai bir şehir havası arıyorsanız oklar Batum’u gösterecektir.

Batum Gezilecek Yerler

Gezilecek yerlere geçmeden önce küçük ama önemli bir uyarı: Batum’daki Türklere fazla güvenmeyin

Avrupa Meydanı: Batum’un meydanları oldukça meşhur. Onların en başında şehrin ana meydanı olan Avrupa Meydanı geliyor. Farklı mimarilerdeki güzel binaların çevrelediği meydanın ortasında altın post tutan Kolhisli prenses Medea heykeli bulunuyor.

Acara (Batum’un da içinde olduğu özerk cumhuriyet) topraklarında bir zamanlar Kolhis medeniyetinin varlığına inanılmaktadır. Oldukça pahalıya mal olan bu heykel ile Yunan mitolojisine gönderme yapılmış.

Astronomik Saat: Gürcistan Ulusal Bankası’nın eski binasında bulunan saat, Almanya’da yapılmış. Saat sadece güncel zamanı değil, güneşin, ayın, gezegenlerin konumu gibi astronomik bilgileri de göstermekte. Bu saat, Prag’da bulunan astronomik saatin bir benzeri.

Piazza Meydanı: Gürcistan’da İtalya havası almak istiyorsanız adres bu meydan. İtalyan stil yapılan meydan 5700 metrekare alana yayılmış. Meydanın ortasında mozaikler, etrafta ise birçok kafe, restoran ve otel bulunuyor. Batum’un en popüler ve turistik noktalarından bir tanesi.

St Nicholas Kilisesi: Piazza Meydanı yakınındaki kilisenin yapımına Rumlar tarafından 1865 yılında başlanmış. Osmanlı padişahından çanları olmaması şartıyla izin alınan yapıya Osmanlının şehirdeki hakimiyeti bitince çan eklenmiş. Kilise inşaatındaki taşlar benim memleketten (Trabzon) getirilmiş. Günümüzde Ortodoks kilisesi olarak hizmet vermekte.

Ermeni Apostilik Kilisesi: Orijinali ahşaptan yapılma olan kilise, çok geçmeden 19. yüzyılın sonlarında yeniden yapılmış. Sovyet Rusya döneminde planetaryum olarak işlev görev bina, 1992 yılından sonra kilise olarak hizmet vermeye başlamış. Bina güzel bir mimariye sahip.

Batum Bulvarı: Sahil şeridine paralel uzanan bulvar, toplam 7 kilometre uzunluğunda. Yapımına 19. yüzyılın sonlarında başlanan bulvarda palmiyeli yollar, kafeler, çeşmeler, heykeller, parklar bulunuyor.

Bulvar, “eski” ve “yeni” olmak üzere ikiye ayrılmış. “Yeni bulvar” kısmında kalan Müzik eşliğinde güzel görüntüler sunan Dans Eden Fıskiyeleri akşam saatlerinde izlemenizi öneririm. Ayrıca yapay bir göl olan Nurigeli Gölü’ne de uğrayabilirsiniz.

Miracle Park (Mucize Parkı)

Burası için Batum’un kalbinin attığı yer desek yanlış olmaz. Şehrin önemli yapılarını barındıran park, sahil kenarında yer alıyor. Bu bölgede yapabileceğiniz bazı aktiviteler bulunuyor. Bisiklet kiralama, ginger ile gezme, sürat teknesine binme, parasailing ve jetski bunlardan birkaçı.

Miracle Park içinde yer alan bazı yapılardan bahsedeyim

Ali ve Nino Heykeli: Batum’un simgelerinden olan heykel, birbirine kavuşamayan iki gencin hikayesini anlatıyor. Sovyet istilası nedeniyle ayrı düşen Müslüman Azerbaycanlı genç ile Hristiyan Gürcü kızın hikayesi heykeltıraş Tamara Kvesitadze tarafından ölümsüzleştirilmiş.

Oldukça yavaş hareket eden 7 metre yüksekliğindeki heykeller, on dakikada bir birbirinin içinden geçiyor. Sabırlı olursanız güzel fotoğraflar yakalayabilirsiniz

Batum Feneri: Geçmişte Osmanlılar ve Rumlar tarafından fenerler inşa edilmiş olsa da, günümüzdeki fener 1882 yılında Fransızlar tarafından yapılmış. Sekizgen biçimde ve 21 metre yüksekliğe sahip.

Dönme Dolap: Şehre tepeden bakmak ve denizi izlemek için güzel bir aktivite. Yüksekliği 55 metre olan dönme dolap, 250 kişi kapasiteli. Bir turu yaklaşık 10 dakikada tamamlıyor, ücreti 5 Lari.

Alfabe Kulesi: Batum’un en ilginç yapılarından biri bu kule. 130 metre yüksekliğinde, Gürcü alfabesinin 33 harfini DNA sarmalı şeklinde bizlere sunuyor. Panoramik manzarası için 8 Lari karşılığında asansörle kulenin tepesine çıkabiliyorsunuz. Kulenin gece ışıklandırması da oldukça güzel.

Chacha Saat Kulesi: İzmir’deki saat kulesinin bir benzeri de Batum’da bulunuyor. Osmanlı stilindeki kule, 25 metre yüksekliğinde ve dört çeşmeye sahip. İsmindeki “Chacha” Gürcülerin yerel bir içkisi. Yaz aylarında her gün saat 19 da kulenin çeşmelerinden ücretsiz olarak bu içki akmaktaymış.

Tiyatro Meydanı: Sırada bir diğer güzel meydan var. Eski Sovyet evleriyle çevrili meydan adını alanda bulunan tiyatro binasından alıyor.

Meydanın ortasında altın kaplamadan yapılma denizlerin ve okyanusların tanrısı Neptün heykelli bir çeşme bulunuyor.

Batum Kulesi Dönme Dolabı: Dünyada türünün ilk örneği olarak gösterilen dönme dolap, gökdelenin içinde yer alıyor. Yaklaşık 100 metre yükseklikte ve 40 kişi kapasiteli.

Meryem Ana Kilisesi (Virgin Mary Church): Göz alıcı bir dış mimariye sahip kilise, Neo – Gotik tarzda 19. yüzyılda yapılmış. İlk başta Katolik kilisesi olarak inşa edilen yapı, Sovyetler Birliği zamanında farklı amaçlara hizmet etmiş. Son olarak Ortodoks Kilisesine devredilmiş.

Up&Down Restorant (White Restoran): İlginç mimarisi ile dikkati çeken yapı dıştan bakıldığında ters gibi durduğu için “Ters Ev” olarak adlandırılıyor. Restoranın içi hakkında bir fikrim yok. Deneyimleyenler beni de aydınlatsın

Orta Cami: Batum’da yer alan tek cami. 1800 lü yılların sonlarında yapılmış. İnşa edildiğinde var olan camilerin arasında bulunduğu için “orta” ismini almış. Caminin çevresinde birçok Türk işletmesi bulunuyor.

Argo Teleferik: Batum’u kuşbakışı izlemek isteyenler, teleferik ile 250 metre yükseklikteki tepeye çıkabilirler. Çıkılan tepede manzaranın haricinde, restoranlar ve kafeler, alışveriş yapılabilecek yerler bulunuyor. Bana göre pek bir esprisi yok. Güneşin batışını izlemek için çıkılabilir. Gidiş – dönüş ücreti 15 Lari.

Botanik Bahçesi: Doğa severlerin çok seveceği bir yer burası. Yaklaşık 109 hektarlık alanı ile dünyanın en büyük botanik bahçelerinden biri. Merkeze uzaklığı 9 kilometre, Karadeniz kıyısında yer alıyor.

Parkta beş binin üzerinde bitki türü bulunmakta. Farklı ülkelerden ve kıtalardan getirilen bitkilerin sergilendiği bölümler mevcut.

Alan o kadar büyük ki, gezmek 2 – 3 saatinizi alabilir. Zaman kısıtlılığından dolayı parkta hizmet veren elektrikli araca bindik. Az da olsa Türkçe bilen abi bize aracı sürerken aydınlatıcı bilgiler verdi. Ayrıca bazı  yerlerde aracı durdurup fotoğraf çekilmesine izin verdi.

Elektrikli aracı süren abimiz sayesinde ilk defa gördüğüm bir çiçekten bahsetmek istiyorum. Adı “küstüm çiçeği” olan bu bitkinin dokunduğunuz bölgesi size küsüyor Kısa bir videosunu da paylaşıyorum.

Botanik bahçesine giriş ücreti 15 Lari. Elektrikli araçların fiyatı ise tek yön 5 Lari. Buraya ulaşmak için taksicilerle anlaşabilir ya da 31 numaralı minibüsleri kullanabilirsiniz.

Gonio Kalesi: Listenin sonunda sınırımıza sadece 4 kilometre uzaklıktaki kale var. Roma dönemine ait olan kale Batum’a ise 15 kilometre mesafede. On iki havarilerden biri olan Aziz Mathias’ın burada gömüldüğüne inanılmakta. Giriş ücreti 3 Lari.

Batum Ulaşım

Herhalde yurt dışında en kolay ulaşabileceğiniz yerlerden biri de Batum’dur. Doğu Karadeniz kıyısındaki şehirlerin tamamından kalkan otobüsler, günübirlik kalkan turlar ile şehre varabilirsiniz.

Bir diğer seçenek olan hava yolunda ise dikkat edilmesi gereken bir durum var. Batum’a yakınlığı nedeniyle Hopa Havalimanı’na bilet alırsanız eğer Hopa’da bir hava alanı olmadığını bilmenizi isterim Uçak Batum’a iniş yapıyor, fakat siz Hopa’ya gönderiliyorsunuz. Hopa’dan tekrar Batum’a giriş yapmanız gerekiyor.

Batum’da Kaç Gün Kalınır?

Aslında Batum’u gezmek için dolu dolu 1 gün yeterli. Ancak sakin bir şekilde gezmek isteyenler için 2 gün tavsiye ediyorum.

Batum Konaklama

Batum deniz kenarında, tam bir turizm şehri olduğu için birçok lüks otele sahip. Sheraton, Radisson Blu, Hilton bunlardan birkaçı.

Tabi ki, lüks tercihler haricinde birçok hostel imkanı da bulunmakta. Sahil kenarına ve merkeze oldukça yakın konumdaki TJ+ Hostel, Batum’da konaklayabileceğiniz adres olabilir (Gece boyu disko sesimiz eksik olmasa da).

Batum Yemek

Gürcistan yazılarımın genelinde bahsettiğim gibi buraya geldiyseniz tercihiniz peynirli pide Khachapuri olmalı. Onun yanında “khinkali (hingel)” i denemenizi tavsiye ederim.

Böylelikle 9 gün süren Azerbaycan – Gürcistan gezimizin sonuna gelmiş olduk. Hepsine gitmemiş olsak da, Batum haritamı buraya bırakıyorum.

Diğer Gürcistan yazılarım için tıklayın

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Gezeceğimiz yerlerin birbirine uzak olması sebebiyle araba kiralamış, yağmur sebebiyle bazı sıkıntılar çekmiştik. Bir önceki yazımda da bunlardan bahsetmiştim (tıklayın).

İmereti Krallığına başkentlik yapmış şehirde ilk gördüğümüz yapı Gelati Manastırı. Merkeze 9 kilometre uzaklıktaki manastır, 12. Yüzyılın başlarında Gürcistan Kralı IV. David tarafından inşa ettirilmiş.

Manastır ormanlık alan içinde, bir tepenin üzerinde yer alıyor. Çevresinin güzelliğinin yanı sıra, mimarisi ile de ziyaretçilerini etkilemeyi başarıyor. İçindeki farklı dönemlere ait freskler oldukça dikkat çekici.

Gürcistan’ın Altın Çağ mimarisinin olağanüstü örneklerinden biri olan Gelati Manastırı, 1994 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınmış.

Havanın yağmurlu olması üzerine hostele döndük ve yağmurun biraz dinmesini bekledik. Akşam saatlerinde yağmur azalınca kendimizi Kutaisi sokaklarına attık. Şehir meydanda bir çeşme bulunuyor. Bu çeşme antik çağdaki Kolhis Krallığına ithaf edilmiş.

Çeşmenin arkasında bulunan güzel yapı ise, Meskhishvili Tiyatrosu. Buradan bedava yürüyüş turları da başlıyor. Zamanınız varsa şehri yerel birinden dinleyin derim. Bu arada bedava dediğime bakmayın, tur sonunda bahşiş bekleniyor Linke tur lideri Akaki’nin Facebook sayfası ve telefonunun olduğu sayfayı bırakıyorum (tıklayın).

Ertesi gün ilk hedefimiz Sataplia Mağarası ve Doğa Koruma Alanı. Şehir merkezinin 10 kilometre kuzeyinde kalan alanı gezerken size İngilizce bilen bir rehber size eşlik ediyor.

Burayı en ilginç kılan kısım, fosilleşmiş dinozor ayak izlerinin bulunması. Çağlar önce nesli tükenen dinozorların ayak izlerine tanık olmak güzel bir deneyim. Alanda hareket eden dinozor maketleri de bulunuyor.

Sataplia’da 900 metre uzunluğunda bir mağara, yürüyüş yapabileceğiniz ormanlık alan, manzarayı seyre dalabileceğiniz cam teras gibi yerler mevcut.

Sataplia’ya giriş ücreti 17,25 Lari (rehber dahil). Ulaşım için Yeşil Market (Green Market – Bazaar) bölgesinden kalkan 45 numaralı minibüsleri kullanabilirsiniz.

Bagrati Manastırı: Turkuaz rengiyle insanı etkileyen manastır, şehir merkezinde bir tepeye kurulmuş. İsmini dönemin kralı III. Bagrat’tan alan yapı 11. yüzyılda inşa edilmiş. Dış mimarisi oldukça güzel, ancak iç kısmında pek bir eser bulunmuyor.

Manastır, günümüze kadar pek çok kez onarım görmüş. Gelati Manastırı ile birlikte 1994 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınan manastır, geçirdiği büyük restorasyonlar yüzünden 2017 yılında listeden çıkarılmış.

Motsameta Manastırı: İlginç hikayelere ve efsanelere konu olan Motsameta Manastırı, şehrin 6 kilometre kuzeydoğusunda bulunuyor. David ve Konstantin adındaki iki kardeşin düşmana karşı burada savaştığı ve işkence görüp öldüğü söylenmekte. Bu yüzden adına Gürcüce “şehit” anlamına gelen “Motsameta” verilmiş.

Manastır Kral Bagrat tarafından 11. yüzyılda inşa edilmiş ve 19. yüzyılda genişletilmiş. Gelati Manastırı ile arasında bir tünel olduğu rivayet ediliyor.

Prometheus Mağarası: Biz gittiğimizde şiddetli yağmur sebebiyle ziyarete kapanmıştı. Sataplia’daki mağaradan çok daha uzun ve güzel olduğu söyleniyor. Mağaranın içinde 1 saate yakın yürüyüş ve 15 dakika botla gezinti yapabiliyorsunuz. Mağaraya giriş ücreti 23 Lari. Botla gezinti yapmak isterseniz o da 17.25 Lari. Ayrıca evlilik seromonisi de yapılabiliyormuş, onun da ücreti 115 Lari. Özel aracınız yoksa, ulaşım için önce Tskaltubo’ya gelip oradan mağaraya giden minibüsleri kullanmalısınız.

Bunların haricinde Kutaisi sınırlarında çok güzel iki tane kanyon bulunuyor.

Okatse Kanyonu: Kutaisi’ye 50 kilometre uzaklıkta. Çok güzel yürüyüş rotası mevcut. Yaklaşık 6 kilometre kuzeyinde Kinchkha Şelalesi var. Kanyona giriş ücreti 17.25 Lari.

Martvili Kanyonu: Bu kanyon da Kutaisi’ye yaklaşık 50 kilometre uzaklıkta. Gezilebilecek parkuru kısa, botla gezme imkanı bulunuyor. Giriş ücreti 17.25 Lari. 300 metrelik bot turu 15 Lari. Mayıs ve Eylül arasında dalış yapmak isterseniz 57.5 Lari. Evlilik seromonisi 100 Lari

Kutaisi Konaklama

Hostel Mandaria: Batum ve Tiflis minibüslerinin kalktığı caddede bulunan hostelden merkeze ulaşım 1 ve 2 nolu otobüslerle sağlanıyor. Temiz, rahat bir konaklama yeri. Ancak havlular ücretli. İşletme sahibi ise aşırı ilgili biri. Bize çok yardımı dokunmuştu.

Kutaisi Yemek

İstanbul Restaurant: Yemek konusunda içimiz rahat olsun düşüncesiyle gittiğimiz Türk lokantası. Lezzet orta karar, fiyatlar biraz pahalı.

Kutaisi’de yaşadıklarımız ve diğer sorunlardan dolayı geçirdiğimiz zamanı pek verimli kullandığımızı söylemek mümkün değil. Gezilerde her türlü olasılığı dikkate almak gerekiyor. Yine de her zaman dediğim gibi…… Artık Batum’la turumuza son verebiliriz.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Gezimiz süresince güzel olan hava Kutaisi’ye girince bir anda bozuldu, öğle saatlerine doğru oldukça şiddetli yağış bastırmaya başladı. Biz de hostelimiz Mandaria’da mahsur kaldık, moral bozukluğu ile yağmurun dinmesini beklemeye koyulduk. O süreçte yağmur dineceği zaman ne yapacağımız hakkında fikir alış-verişi yapıyorduk. Zaman ilerliyordu ve bir an önce araba kiralamamız gerekiyordu. Hostel sahibinden yardım istedik. Bir telefon görüşmesi yapıp bizi bir otele yönlendirdi. Otele ulaştığımızda bize iki seçenek sundular. Ya 2000 model bir Passat’ı seçecektik ya da direksiyonu sağ tarafta olan Passat’tan birkaç yıl yüksek modelli bir aracı…Trafiği bizim gibi olan Gürcistan’da sıkıntı yaşamamak için Passat’ı kiralamaya karar verdik. Aklımızdaki bir diğer soru da, Gürcistan’daki kiralanan araçların neden bu kadar eski olduğuydu. Tiflis’te de 2010 model Hyundai Getz kiralamıştık.

Oldukça yaşlı arabamızla Kutaisi sokaklarında akşam turu attıktan sonra otelimize döndük. Sabah ilk işimiz Prometheus Mağarası’na gitmekti. Güzel manzaralar eşliğinde Tskaltubo bölgesine geldiğimizde, yolda oluşan bir göletle karşılaştık. Dün yağan şiddetli yağmur bu bölgede birikinti oluşturmuştu.

Bekir abi ve Özgün önde, ben arka koltukta burayı geçip geçemeyeceğimizi tartıştık. Son karar arabanın bu su birikintisini geçebileceği oldu. Araç birikintinin ortalarına geldiğinde ise korktuğumuz başımıza geldi ve araba durdu Artık çalışmıyordu. Ayrıca birikinti tahmin ettiğimizden daha derindi ve su araç içine az da olsa girmişti. Ne yapacağımız hakkında en ufak bir düşüncemiz yoktu.

Bizi gören diğer araçlar bu yolu kullanmayıp yolunu değiştiriyordu. O ara bir polis aracı da geldi. Çevredekilerle beraber yardım etme istekleri belliydi. Çeki demiri bölümünü kullanarak arabayı çekme fikri en uygun olanıydı. Ancak bir türlü uygun aparat bulunamadı. Fazla geçmeden polis aracı da bölgeden ayrılmıştı. Sonra bizimkilerin aklına arabayı itmek geldi. Bekir abi ve Özgün şortlu oldukları için araçtan indiler ve boşa alınan aracı geriye doğru itmeye başladılar. Bu fikir işe yaramıştı ve araba sudan kurtulmuştu. Hemen arabayı çalıştırmayı denedik, ancak egzoza kaçan su yüzünden bu mümkün değildi.

Bizim araba için uğraştığımızı gören bölgedeki vatandaşlar da yanımızda toplanmaya başlamıştı. Yaşı 14 – 15 olan bir kız iyi İngilizcesi ile bize yardımcı olmaya çalışıyor, büyüklerinin çevirisini yapıyordu. İnsanların bize yardım etme isteği bizde şaşkınlık uyandırmıştı. Gerçekten çok ilgiliydiler. Çevredekilerin de yardımıyla aracın sol ön tekerini toprak bir yükseltiye çıkarttık. Şimdi yapmamız gereken egzozdaki suyu boşaltmaktı. Defalarca denemenin ardından arabayı çalıştırmayı başardık. Bizi bırakın diğer insanlar da en az bizim kadar sevinmişti bu duruma

Artık gidebilirdik. Bölge halkına şükranlarımızı sunup yola çıkacakken farkına vardığımız yeni bir durum moralimizin bozulmasına sebep oldu. Aracımızın ön tarafındaki plaka yoktu. Su birikintisinin oralarda bir yerde olmalıydı. Hemen plaka arayışlarına başladık. Çalışmalara yardımsever gençler de katıldı Ancak ne kadar bakındıysak da plakayı bulamadık. Durumu arabayı kiraladığımız otele anlatırız diye düşünerek Tskaltubo’dan ayrılmaya karar verdik.

Hedefimiz Prometheus Mağarası idi ama yağmurun etkisinden dolayı Sataplia’ya gitmeye karar verdik. Sataplia yolunda tek tük araçla ve insanla karşılaştık. Bu insanların ortak noktası ise dehşete düşer şekilde arabamızın plaka bölümünü gösteriyor olmalarıydı. Demek ki plakasız araç Gürcistan’da çok sıkıntılı bir durumdu. Aldığımız bu tepkiler bizde de endişe uyandırmıştı. Sataplia gezimiz dönüşü tekrar Tskaltubo’ya uğrayıp plakayı aramanın mantıklı olduğuna kanaat getirdik.

Tskaltubo’ya geldiğimizde göletin sularının epey çekildiğini gördük. Ben gölet başında aramaya başlarken, bizimkiler bize yardım eden ailenin evine doğru yöneldi. Benim çabalarım sonuçsuz kalırken güzel haber Özgün’den geldi. Genç arkadaşlardan biri plakayı bulmuştu Bir kez daha teşekkürümüzü ederken çekilen fotoğrafları atabilmek adına başta bahsettiğim kızın Facebook adresini aldık. Adının da Marta olduğunu o zaman öğrendik.

Marta ve yanındakilere veda ederken bizi son bir sorun daha bekliyordu. Plaka bizdeydi ancak yerine takılı değildi. Merkeze dönmeden önce bunu halletmeliydik. Bu sefer şansımız yaver gitti ve merkeze varmadan bir sanayi yeri bulduk. Plakamızı taktırdık ve ücret ödemeden merkeze döndük.

Merak eden olur belki diye söyleyeyim, Prometheus Mağarası’na da uğradık. Gerçekten yağmur nedeniyle mağarayı ziyarete kapatmışlardı

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Mtskheta

Şehir, başkent Tiflis’in 25 kilometre kuzeyinde yer alıyor. Kura ve Aragvi Nehirlerinin birleştiği noktada yer alan tarihi kent, dini açıdan da büyük öneme sahip. Gürcülerin Hristiyanlığı kabul ettiği yer olan Mtskheta, Gürcü Ortodoks Kilisesi’nin merkezi. Şehir, Gürcistan’daki Hristiyan mimarisinin en önemli eserleri olarak gösterilen yapılara da ev sahipliği yapıyor.

Samtavro Manastırı: İberia Kralı III. Mirian tarafından yaptırılan manastır, 11. yüzyılda tekrar inşa edilmiş. Tarih boyunca depremlere ve restorasyonlara maruz kalan manastırdaki freskler de 16.-17. yüzyıllarda yapılmış. Manastırın kurucusu Mirian ve eşinin mezarları da manastırda bulunuyor.

Svetitshoveli Katedrali: Burası şehrin en ihtişamlı yapısı. Mevcut yapı 11. yüzyıldan kalma, ancak tarihinin 4. yüzyıla kadar uzandığı bilinmekte.

Gürcü krallarının taç giyme yeri olan katedralin içinde bazı freskler ve ikonların yanı sıra kralların mezar yerleri de bulunuyor. Tiflis’in kurucusu kabul edilen Kral Vahtang Gorgasali’nin mezarı da bu katedralde.

Katedrali ziyaretimiz sırasında ilginç bir deneyim yaşadık. Bir bebeğin vaftiz edilmesine tanık olduk. O görüntüleri de sizinle paylaşayım

Jvari Manastırı, dağın tepesine kurulmuş 6. yüzyıl Ortodoks manastırlarından. Muhteşem bir Mtskheta manzarasının yanı sıra Kura Nehri’nin Aragvi Nehri ile birleşimini manastırın bulunduğu tepeden izleyebilirsiniz.

Samtavro Manastırı, Svetitshoveli Katedrali ve Jvari Manastırı kompleksi 1994 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınmış.

Mtskheta adına son gördüğümüz yapı Bebristsikhe Kalesi. Orta Çağ eseri olan kale, 2004 yılında Gürcistan Ulusal Öneme Sahip Kültür Anıtları listesine dahil edilmiş. Bu çevreye yakın ancak bizim görmediğimiz güzel bir mimariye sahip Tsilkani Katedrali’ni de ziyaret edebilirsiniz.

Mtskheta bölgesinden ayrılıp, Aragvi Nehri eşliğinde kuzeye doğru yolculuğa başladık. Nehir bazen o kadar güzel renge bürünüyordu ki, durup fotoğraf çekmeden yapamadık

Mtskheta’dan yaklaşık 45 kilometre sonra Ananuri Kalesi önündeydik. Burası bir kompleks yapı. Kalenin yanında iki de kilise bulunuyor. Tarih boyu birçok savaş gören kalenin tarihi 13. yüzyıla dayanıyorken, kiliseler 17. yüzyıl eseri. Kilise duvarlarındaki yazıtlar ve işlemeler oldukça ilgi çekici.

Yol üstündeki bu kale kompleksine giriş ücretsiz.

Kalenin dış tarafında bulunan tezgahlardan hediyelik eşya alabileceğiniz, geleneksel giysileri giyerek fotoğraf çekilebilirsiniz. Tabi ki ücretiyle

Kaleden sonra kuzeye doğru devam ederken ilginç kareler peşimizi bırakmıyordu. Tıpkı bu tünel gibi. Bir benzerinin (minnağının) Trabzon – Zigana’da olduğunu hatırlatayım.

Yolumuzun üzerindeki durak noktalarımızdan biri de, Gudauri İzleme Noktası. Burada 1783 yılında Rusya ve Gürcistan arasında imzalanan Georgievsk Anlaşmasını’nın 200. yılı anısına yapılan bir anıt bulunuyor. Anıtın bulunduğu bölgede yiyecek-içecek ve hediyelik eşya satan tezgahlar bulunmakta.

Anıt o kadar güzel bir yere kurulmuş ki, seyretmeye doyamıyorsunuz. Yolunuz Kazbegi taraflarına düşerse burada mola vermeyi unutmayın derim.

Burasının bizim hafızamızda yer etmesinin bir diğer sebebi de karşı tepede bulunan birçok atlı kişinin bayrak taşıyor olmasıydı. Yakından baktığımızda burada bir film çekildiğini anladık. Hala daha filmin ismini bilmiyoruz

Kazbegi

Terek Irmağı’nın bize sunduğu muhteşem manzaralar eşliğinde, süzüle süzüle Kazbegi’ye doğru yol aldık. Sonunda merkez kasaba olan Stepantsminda’ya vardık. Burası bir sürü otelin, misafir evinin, kafe ve restoranların bulunduğu bölge.

Tepeye çıkmak için özel aracınızı kullanabilirsiniz, ancak yol buna izin vermeyebilir (Tepeye yapılan yeni yolla artık bu da mümkün hale gelmiş). Bölgede sadece sizi tepeye çıkarmak için bulunan servisler bulunuyor. Şu an fiyatını hatırlamasam da, biz çok pahalı bulup yürümeye karar vermiştik.

Tabi ki patika yoldan yürüyüş o kadar kolay olmayacaktı. Dik bir yamaçta 1.3 kilometre gitmekten bahsediyorum. Ama tepede göreceğimiz manzarayı düşünerek buna aldırış etmemeye çalıştık.

Temiz havayı içimize çeke çeke yürümeye devam ettik. Hem arkamızda bıraktığımız, hem de karşımızdaki manzara olağanüstüydü. Tepedeki kiliseye yaklaştıkça, hem yorgunluğumuz artıyordu hem de heyecanımız

Tepede bulunan yapı, Gergeti Trinity (Kutsal Üçleme) Kilisesi. 2170 metrede bulunan kiliseden kasaba görüntüsü çok hoş. Arkanızda ise efsanelere konu olmuş, 5000 metre rakımı ile Gürcistan’ın en yüksek 3. dağı olan Kazbek Dağı duruyor.

Evet, burası sadece bu manzara ve kiliseden ibaret. Ancak bölgenin doğası muhteşem, insanlar sadece trekking için bile buralara akın ediyorlar. Kamp yapılabilmesi de başka bir sebep.

Dönüş yolunda artık hava kararmaya başlıyordu. Patikadan aşağı doğru hızlı adımlarla inerken aracımızın farlarının açık olduğunu gördük. Akü biter korkusuyla koşmaya başlayıp aracımızın yanına geldik. O sırada ise Özgün bizi şoka uğratacak cümlesini söyledi: “Anahtar yok”. Koşarken düşürmüş olmalıydı. Hava kararmak üzereydi ve nerede düşürmüş olabileceğimize dair en ufak bir fikrimiz yoktu. Ayrıca aracın aküsü de bitebilirdi. Çok geçmedi ki Özgün bunun bir şaka olduğunu söyledi. Rahat bir nefes alıp başkent Tiflis’e döndük

Dip Not: Kazbegi’ye Didube İstasyonu’ndan kalkan minibüslerle gelebileceğiniz gibi, günübirlik turlarla da buraya ulaşım sağlayabilirsiniz. Turlar için tıklayın.

Dip Not 2: Kazbegi’nin kuzeyinde Rusya sınırına oldukça yakın yerde Dariali Manastır Kompleksi ile Gveleti Şelalesi bulunuyor. Vaktiniz varsa oraları da ziyaret edebilirsiniz.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Gori Hakkında

Başkent Tiflis’e 80 kilometre uzaklıktaki kent, Şida Kartli (İç Kartli) bölgesinde yer alıyor. Şehir, ünlü Gürcü kralı IV. Davit tarafından kurulmuş. Kura Nehri ve onun kolu olan Liakhvi Nehri kenarına kurulu olan Gori’nin anlamı “tepe” imiş.

Şehre gelmek için şehirler arası çalışan dolmuşları, tren ve otobüs seçeneklerini kullanabilirsiniz.

Şehir adına gezilecek yerler oldukça kısıtlı. Stalin Evi, Müzesi ve Treni, Gori Kalesi ve Uplistsikhe gezilecek belli başlı yerleri oluşturuyor.

Josef Stalin

Bu yazıda Stalin’in kim olduğundan uzunca bahsedecek değilim. Ancak sevilsin sevilmesin,  Gori’yi anlatırken Stalin’den kısaca söz etmemek olmaz.

Josef Stalin, 1878 yılında Gori’de doğmuş (Doğduğu ev müzeleştirilmiş). Fakir bir ailenin çocuğu olarak hayata gözlerini açmış. Oldukça zor geçen çocukluğunun ardından, Sovyetler Birliği kurucusu Lenin’in eserlerini okuyarak devrimci olmaya karar vermiş. Lenin’in 1924 yılında ölümü ile Komunist Parti’nin başına geçmiş.

Ülkenin başında olduğu dönemde ülkeyi oldukça katı bir şekilde yönetmiş, milyonlarla ifade edilecek sayıda insanın doğrudan veya dolaylı ölümüne sebep olmuş. 2. Dünya Savaşı’nda aldığı zaferler sonrası mareşalliğe yükselmiş. 1953 yılında ise vefat etmiş. Ölüm sebebi halen açıklığa kavuşturulmuş değil.

Tarihin gördüğü en önemli liderlerden biri olan Stalin’in müzesi doğduğu evin arkasına inşa edilmiş. Tarihsel sıraya göre 6 bölümden oluşan müzede, Stalin’in ofis mobilyaları, kişisel eşyaları, fotoğrafları ile birçok belgeler, makaleler gibi eserler sergileniyor.

Stalin’in ölümünden sonra yüzünden alınan 12 maskeden biri de bu müzede bulunuyor.

Avluda ise Stalin’in kişisel treni bulunuyor. Zırh kaplamalı ve 83 ton ağırlığındaki yeşil vagon, 1941 yılından itibaren Stalin tarafından kullanılmaya başlanmış. Stalin, II. Dünya Savaşı’nın sonucunun belli olduğu Yalta Konferansı ile Tahran Konferansı’na bu vagonla gitmiş. Vagonun müzeye getirilmesi ise 1985 yılında olmuş.

Bu arada müzeye giriş 10 Lari, treni gezmek için ise ayrıca 5 Lari isteniyor. Gürcistan geneli için biraz pahalı rakamlar.

Stalin ile alakalı yerler gezildikten sonra yönünüzü Gori Kalesi’ne çevirebilirsiniz. Kayıtlara göre ilk olarak 13. Yüzyıldan bahsedilse de, arkeolojik çalışmalar milattan önce de buradan yaşamın olduğunu göstermekte.

Kale, ayakta kalabilen birkaç surdan ibaret. İçerisinde ilgi çekici bir yapı yok. 1920 yılındaki deprem oldukça fazla hasar vermiş. Gori manzarası seyretmek isteyenler kaleye çıkabilir

Kalenin alt bölümünde savaşçılara atfedilen Kahramanlar Anıtı bulunmakta. 1985 yılında tamamlanan anıt 2009 yılında Tiflis’ten Gori’ye getirilmiş. Kayaların üzerinde bulunan 8 savaşçı oval bir şekilde alana yerleştirilmiş.

Şehrin dışında ise gezilecek yer olarak Uplistsikhe göze çarpıyor.

Uplistsikhe

Gori’ye yaklaşık 15 kilometre uzaklıkta bulunan Uplistsikhe, 3000 yıllık bir kaya kenti. Geç Tunç Çağından Orta Çağ’ın sonlarına kadar aktif bir şekilde kullanılan kent, 13. yüzyılda Moğol saldırılarına uğramış ve terk edilmiş.

MÖ 6. yüzyıl ile MS 11. yüzyıl arasında Uplistsikhe, bölgenin önemli dini, siyasi ve kültürel merkezlerinden biri olmuş. Hristiyanlığın Gürcistan’a gelmesiyle de bu dinin yayılmasında aktif rol oynamış. Şehrin tepesinde 9.-10. yüzyıldan kalma bir Hıristiyan taş bazilikası bulunuyor.

UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesinde 2007 den beri yer alan Uplistsikhe, zamanında 40 bin metrekarelik alanda 20 bin kişiye kadar insanı barındırmış.

Bu mağara kompleksine giriş ücreti 7 Lari (GEL). Ulaşım ise özel araçlarla sağlanıyor. Maşrutkalarla da yanına kadar gidebiliyorsunuz ama biraz meşekkatli olacaktır.

Uplistsikhe bölgesinde çokça gördüğümüz devasa kertenkeleleri de burada paylaşayım

Gori Konaklama

Tamar Guest House: Bir blog yazısında rastladığım ve övgüyle söz edilen bu konuk evine biz de gidelim dedik. İşletmenin sahibi Tamari, garanti veriyorum size evinizdeymiş gibi hissettirecek Oldukça güzel Türkçe de bilen Tamari, ücrete dahil olmamasına rağmen bize sabah kahvaltımızı elleriyle hazırladı ve yemeden çıkmamıza izin vermedi. Eğer Gori’ye yolunuz düşerse Tamari’ye konuk olun derim.

Artık Gürcistan’ın kuzeyine doğru yolculuğa geçebiliriz…

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Araba kiralarken rotayı nasıl çizeceğimiz konusunda uzlaşmaya çalışıyorduk. Çünkü, kiraladığımız araba ile bu üçlünün haricinde Gori, Uplistsikhe, Mtskheta, Kazbegi gibi yerleri de gezmeyi amaçlıyorduk. Öncelikle en uzaktaki Vardzia’ya gidip, geze geze dönmenin mantıklı olacağı sonucuna vardık.

Vardzia

Kura Nehri ve muhteşem manzara eşliğinde ulaştığımız Vardzia, bir mağara manastırı. Dağın içine oyulmuş mağaralar, labirent şeklindeki tüneller ile hayranlık uyandıran bölge, Kral III. George ve onun kızı Kraliçe Tamar döneminde (12. yüzyıl) yapılmış.

Saldırılara karşı savunma amacıyla tamamen el işçiliğiyle 48 yılda inşa edilen mağara kompleksi, toplam 6000 odadan oluşmakta ve 50 bin kişiyi barındıracak şekilde tasarlanmış.

İçerisinde evler, kütüphane, dükkanlar, kilise, yemekhane gibi yerler bulunduran Vardzia’nın yıkıcı depremler ve Osmanlı fethi sonrası büyük bir bölümü yok olmuş. Şu anda yaklaşık 300 mağara ziyarete açık durumda.

Küçük bir keşiş grubu hala Vardzia’da yaşamakta. Onların yaşadığı görmek için yaklaşık 3 kilometre daha yola devam etmek gerekiyor. Yaşam yerlerinin hemen yakınında küçük bir manastır bulunmakta.

UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesinde yer alan Vardzia’ya giriş ücreti 7 Lari (GEL). Buraya ulaşım için araç kiralamak ya da taksi tutmak en kolay yol. Toplu taşıma ile gelmek isteyenler, öncelikle Ahıska (Akhaltsikhe) şehrine gelip buradan günde 3 -4 kez kalkan otobüsleri bulmalılar. Bu biraz zorlayıcı olabilir.

Dönüş yolunda Gürcistan’ın en eski kalelerinden biri olan Khertvisi Kalesi’ni de araçtan fotoğraflamayı unutmadık

Ahıska (Akhaltsikhe)

Türk sınırına 20 kilometre uzaklıktaki Akhaltsikhe, 16. yüzyılda Osmanlıların eline geçmesinden sonra Ahıska olarak adlandırılmış. 1828 yılındaki Osmanlı – Rus savaşında kentin Ruslar tarafından ele geçirilmesiyle Müslümanların bir kısmı göç etmiş, II. Dünya Savaşı döneminde ise Stalin buradaki tüm Müslüman halkı göç etmeye zorlamış. Ahıska Türkleri böylece şehirden ayrılmak zorunda kalmış.

Şehirde ziyaret edilmesi gereken tek yer Rabati Kalesi. İlk olarak 9. yüzyılda inşa edilen kale, 13. yüzyıla gelindiğinde yeniden yapılmış. Tarih boyunca farklı kültürlerden ve bunların mimarisinden etkilenen kalenin içinde cami, sinagog ve kilise bulunmakta.

Normalde gezdiğim kaleler genelde surlardan ibaret olur. Bu haliyle Ahıska Kalesi, diğer kalelerden ayrılıyor. Fotoğrafta görülen altın kubbeli yapı 1749 yılında inşa edilen Ahmediye Cami ve arkasında caminin külliyesi. Caminin minaresi Ruslar tarafından sökülmüş.

2012 yılında çok büyük bir restorasyon geçiren kale, bence gayet güzel bir görünüme kavuşmuş. Bu komplekse giriş ücreti 6 Lari. Ulaşmak için Ahıska şehrine gelmeniz yeterli. Kale şehir merkezinde bulunuyor.

Borjomi

Akşam saatlerinde vardığımız Borjomi ülkenin maden sularıyla ünlü şehri. Fazla vaktimiz olmadığından sadece Merkez Park’a uğrayıp ücretsiz olan doğal maden suyunu deneyelim istedik. Su sıcak ve tadı bence aşırı kötü Ancak bu suyun birçok ülkeye ihraç edildiğini de söylemeliyim.

Borjomi’de parkın bulunduğu bölge, şehrin eğlence yeri. Çocuk oyun alanları, şelale,tren birçok kafe ve restoran, hediyelik eşya dükkanları bulunuyor. Parkın içindeki teleferik ile tepeye çıkıp manzarayı seyredebilirsiniz.

Ayrıca bölgede National Park adında yürüyüş ve kamp için uygun bir kamp bulunmaktaymış.

“Bir gün – üç şehir” şeklinde planladığımız gezimiz sonrası Gori’ye geçerek günü noktaladık.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel

Tiflis Hakkında

Tiflis, komşu ülke Gürcistan’ın başkenti. Tarihi İpek Yolu üzerinde yer alan şehir, adını çokça duyduğumuz Bakü – Tiflis – Ceyhan boru hattında bulunmakta. Kura Irmağı’nın iki yakasında kurulu başkent, ülkenin en önemli sanayi, kültür ve sosyal merkezi. Adını bir efsaneden alan “Tbilisi”, ülkemize yakın oluşu, vizesiz, hatta sadece kimlikle gidilebiliyor olması nedeniyle çok güzel bir gezi noktası olarak karşımıza çıkmakta.

Tiflis’e Nasıl Gidilir?

İstanbul’dan Tiflis’e direk uçuşlar bulunduğu gibi, Trabzon’dan her gün kalkan otobüsle de Tiflis’e ulaşabilirsiniz.

Tiflis’e Ne Zaman Gidilir?

Biz Temmuz ayının ilk günlerinde Tiflis’te idik ve oldukça güzel bir hava vardı. Özellikle Ağustos ayının oldukça sıcak ve bunaltıcı olduğundan bahsedilmekte. Nisan – Temmuz ve Eylül – Kasım arası en ideal aylar.

Tiflis’e Kaç Gün Ayırmalı?

Açıkçası bir hafta sonunun yeteceği kanaatindeyim. Sindirerek gezmek isteyenler için 3 gün önerebilirim.

Tiflis Ucuz Mu?

Türk Lirasının her geçen gün değer kaybettiği günümüzde ucuz olmasa da, hala gidilebilecek ülkelerden birisi Gürcistan. Günümüzde 1 Lari (GEL) , 2 TL nin üstünde (Ocak 2020 = 2.08 TL).

Tiflis’te Şehir İçi Ulaşım Nasıl?

Şehir içi ulaşım maşrutka denilen sarı minibüs-otobüs ile sağlanıyor. Bunların fiyatı 0.5 Lari. Metro da aynı fiyata hizmet vermekte. 2 Lari ücretli “Metromoney” kartı alarak metroya binebilirsiniz. Narikala Kalesi’ne çıkan teleferik için de bu kartı kullanmak gerekiyor.

Taksi kullanmak isteyenler için ise tavsiyem Gürcistan’ın Uber’i olan “Bolt” uygulaması. Taksicilerle haşır neşir olmak istemeyenler için

Tiflis’te Nerede Kalınır?

Konaklamayı Guesthouse Lola’da yaptık. Bizim gittiğimiz zamanda ismi “Guesthouse Gia” idi. Sanırım sahipleri değişmiş ya da sadece isim değişikliğine gidilmiş. Merkeze oldukça yakın konumda bulunuyor. Temiz ve fiyatı uygun bir konaklama yeri.

Tiflis’te Yemek

Tiflis için değil de Gürcistan açısından konuşmak gerekirse bir Trabzonlu olarak “khachapuri” sürekli tercihimiz oldu. Özellikle “khachapuri adjarian” tam benim damak zevkime uygun “Trabzon peynirlisi” gibi bir yiyecek. Yanında ülkede ünlü olan armutlu gazoz tavsiye edilir. Gürcü mutfağına özgü “khinkali (hingel)” de deneyebileceğiniz yerel tatlardan.

Tiflis’te Gezilecek Yerler

Benim için asıl önemli kısım burası. Tiflis, gezilecek yerler konusunda orta karar bir şehir. O zaman hızlıca gezilecek yerler listeme başlayayım.

Sameba Katedrali: Tiflis’in en gösterişli yapısı. Şehrin geneline bakıldığında devasa boyutlara sahip eser, Gürcistan Ortodoks Kilisesi’nin ana katedrali. Aynı anda 15 bin kişinin ibadet yapabileceği büyüklükte inşa edilen katedralin yapımı 2004 yılında tamamlanmış.

Katedral, altın kubbesi, 87 metreyi bulan yüksekliği ile Tiflis’in birçok noktasından görülebilmekte. Listenizin üst sıralarına ekleminizi tavsiye ederim.

Narikala Kalesi: Tarihi 4. yüzyıla dayanan kale, turistlerin en fazla ziyaret ettiği yerler arasında bulunuyor. Manzarası, teleferikle çıkılabiliyor olması, hemen yakınındaki Kartlis Deda Heykeli kalenin neden bu kadar ziyaretçi aldığını açıklıyor aslında. Kalenin içinde yer alan St. Nikolos Kilisesi 12. yüzyıldan kalma.

Kaleye botanik bahçesindeki patika yoldan ve özel araçla ulaşabileceğiniz gibi 2.5 Lari vererek Rike Parkı’ndan kalkan teleferikleri de kullanabilirsiniz.

Kartlis Deda Heykeli: Kalenin bulunduğu bölgede yer alan heykel Tiflis’in sembollerinden. Şehrin kuruluşunun 1500. yılında 1958 yılında yapılan eser, 20 metre yüksekliğinde. Geleneksel Gürcü giysisi giyen kadın figür, bir elinde dostlarını karşıladığı şarap kasesi, diğer elinde ise düşmanlarına karşı kullanacağı kılıç ile tasvir ediliyor.

Heykelin hemen yakınında bulunan zipline ile eğlenceli zaman geçirebilirsiniz.

Sülfür Hamamları: Abanotubani olarak da adlandırılan hamamların olduğu bölge, Tiflis’in önemli uğrak yerlerinden. Hastalıklara iyi geldiğine inanıldığı için sadece hamama gelmek suretiyle şehri ziyaret edenlerin olduğu söylenmekte. Sıcak su üzerine kurulan Tiflis’in adı da, eski Gürcüce “Tbili” yani “sıcak” kelimesinden gelmekteymiş.

Tiflis Cami (Cuma Cami): Şehirdeki tek cami. Farklı minaresi ile dikkat çeken cami, birkaç kez yıkılıp yenilenerek günümüze gelmiş. Sünni ve Şii Müslümanlar, caminin tek olmasından dolayı 1996 yılına kadar siyah perde ile bölünmüş bir ortamda ibadetlerini yaparken; günümüzde ortak bir şekilde ibadet etmekteler.

Botanik Parkı: Caminin hemen arkadaşından başlayıp 161 hektar alana yayılan park, şehrin merkezinde soluklanmak için ideal bir yer. Bahçenin içinde çeşitli ağaçlar, çiçekler, yürüyüş parkurları, Japon bahçesi, köprüler ve şelaleler bulunuyor. Giriş ücreti 4 Lari.

Tabor Manastırı: Konakladığımız yerden patika yol ile ulaşılabilen manastır, aslında tarihi bir yapı değil. Daha çok manzarası için gidilir.

Metekhi Kilisesi: Nehir kıyısında köprüyle aynı isme sahip kilise. Yapılış yılı hakkında tartışmalar bulunmakta. Nehri ve manzarayı seyredip soluklanabileceğiniz bir bölge.

Kral Vakhtang Gorgasali Heykeli: Tiflis’in kurucusu Kral Gorgasali adına olan heykel de kilisenin hemen önünde yer alıyor.

Metekhi Köprüsü: Kura Nehri üzerinde şehrin iki yakasını birbirine bağlayan en eski köprü. Eski dediğime bakmayın günümüzdeki hali 1950 lerde inşa edilmiş

Shavteli Sokağı: Bu daracık sokak Tiflis’in en ilginç yerlerinden. Güzel ve farklı mimariye sahip binaların yanı sıra Gabriadze Saat Kulesi’nin burada bulunması ziyaretçilerin bu bölgeye gelmesini sağlıyor.

Gabriadze Saat Kulesi: Shavteli Sokağı’nın en ilgi çekici yapısı kuşkusuz bu saat kulesi. Kukla tiyatrosunun önünde yer alan saat kulesi, eğri olmasının yanında ilginç mimarisi ile de dikkat çekmeyi başarıyor. Kulede her saat başı çanın çalmasıyla başlayan kısa kukla oyununa denk gelmeye çalışın.

Anchiskhati Bazilikası: Saat kulesinin hemen yanında yer alan bazilika, 6. yüzyıldan kalma bir yapı. Bu haliyle Tiflis’teki en eski dini yapı. Giriş ücretsiz.

Kamu Hizmet Salonu (Public Service Hall): Kura Nehri kıyısında kurulmuş bina oldukça modern bir mimariye sahip. Ulusal Banka, Enerji Bakanlığı, Evlendirme Dairesi gibi kurumları da içinde barındıran kompleks 2012 yılında tamamlanmış.

Özgürlük Meydanı: Tam ortasında altından yapılma St. George heykeli bulunan meydan, Tiflis’in buluşma noktalarından biri. Eski belediye binası ve bazı bankalar bu bölgede bulunuyor.

Free Walking Tour: Özgürlük Meydanı’nın arkasındaki Pushkin Parkı’ndan başlayan tur yaklaşık 2.5 – 3 saat sürmekte. Tiflis’teki ana noktaların gösterildiği turlar Nisan – Kasım ayları arasında günde iki kez (saat 12 da ve 18 de) yapılmakta iken diğer zamanlar günde bir kez (saat 12 de) gerçekleştirilmekte. Turun sonunda ise sizden bahşiş bekleniyor. Ayrıntı için tıklayın. 

Ulusal Müze: Rustaveli Bulvarı üzerinde yer alan müze, Rus mimarisine sahip bir binada hizmet veriyor. Binlerce yıllık insan ve hayvan kafatasları, antik takı koleksiyonları, tarihi savaş aletleri ve Sovyet işgaline ait belgeler müzede sergilenmekte.

Giriş ücreti yetişkin için 15 Lari, öğrenci 0.50 Lari. Müzeleri daha ucuza gezmek için 20 Lari’ye bizdeki gibi Müze Kart alabilirsiniz.

Kashveti Kilisesi: Rustaveli Bulvarı üzerindeki 1910 tarihli kilisenin adı bir efsaneden gelmekte. Kashveti, Gürcüce taş ve doğum kelimelerinden oluşuyor. Efsane, 6. yüzyılda keşiş David Gareja’nın bir kadın tarafından iftiraya uğraması ile ilgili. Kadın, keşiş tarafından hamile bırakıldığını iddia ediyor ve taş doğuruyor. Yerin adı da “kashveti” oluyor.

Kilisenin karşısında Parlamento Binası yer alırken, hemen arkanızda dinlenip soluklanabileceğiniz 9 Nisan Parkı bulunuyor.

Rustaveli Bulvarı: Özgürlük Meydanı’ndan başlayıp 1.5 kilometre boyunca uzanan bulvar, çok sayıda hükümet binası, kültür kuruluşlarının binaları ve iş merkezlerine ev sahipliği yapıyor.

Rustaveli Tiyatro Binası: İsmini Gürcü şair Rustaveli’den alan ve aynı isimli bulvarda yer alan tiyatro, Gürcistan’ın en geniş ve en eski tiyatrolarından biri. Tiyatro 1887’de kurulmuş ve 1921’den beri Rustaveli adıyla hizmet veriyor.

Opera ve Bale Binası: Rustaveli Bulvarı’nda bulunan bina, 1851 yılında kurulmuş, 1896 ve 2016 yıllarında yenilenmiş. Orijinal mimarisi ile güzel bir yapı. Kültürel aktivite adına, meraklıları için uygun bir yer.

Sanat Sarayı: Gotik mimari ile inşa edilen 19. yüzyıl eseri olan bir binada hizmet veren Sanat Sarayı, 300 binden fazla nesnenin sergilendiği bir müze. Giriş ücreti 2 Lari.

Barış Köprüsü: Kura Nehri üzerinde, birçok LED ışık kullanılarak cam ve çelik yapıdan inşa edilen köprü oldukça ilgi çekici. Üzerindeki LED ışıkların akşam vakitlerinde oluşturduğu güzel görüntüyü kesinlikle görmek gerekiyor.

Rike Parkı: Şehrin göbeğinde, nehir kenarında çok güzel bir park. Oturma alanları, çocuk parkı, birçok kafe, yürüyüş alanları…Teleferik hattı bu parktan başlıyor. Ayrıca nehirde tekne gezintisi de yapabilirsiniz. Parkın içinde ilginç mimariye sahip bir konser salonu binası ve nehri karşı kıyıya bağlayan bir köprü bulunmakta.

Başkanlık Sarayı: Rike Parkı’nın arka tarafında bizleri selamlayan bina, İmparatorluk jandarmasının binası üzerine inşa edilmiş. Yapımına 2004 yılında başlanmış ve 5 yılda tamamlanmış. Barış Köprüsü’nün İtalyan mimarı bu yapının da tasarımcısı.

Ejmiatsin Ermeni Kilisesi: Sameba Katedrali’nden aşağı doğru inildiğinde karşınıza çıkacak olan kilise, 18. yüzyıl eserlerinden. Defalarca restore edilen yapı Tiflis’teki iki Ermeni kilisesinden biri.

Aziz George Ermeni Katedrali: Katedral 13. yüzyıla ait olsa da, birçok kez büyük çapta restorasyon görerek günümüze gelmiş. İçindeki freskler 18. yüzyıla ait.

Aghmashenebeli Caddesi: Azımsanmayacak kadar Türk işletmelerinin olmasından dolayı Türk Caddesi diye adlandırılan bir yer burası. Güzel mimariye sahip olan cadde Tiflis’in işlek yerlerinden.

Mtatsminda Parkı: Şehre hakim tepede kurulmuş bir eğlence merkezi. Dönme dolap, roller coaster, su kaydırağı, korku evi gibi birçok alternatif mevcut. Bunların yanı sıra restoranlar ve alışveriş mağazaları da bulunmakta.

Parkın bir güzelliği de, tepede kurulmuş olmasından dolayı etkileyici bir Tiflis manzarasına sahip olması.

Parka özel araç ve otobüsle (90 ve 124 numaralı) ulaşım sağlayabileceğiniz gibi, isterseniz füniküler ile hızlı bir şekilde de varabilirsiniz. Fünikülerin ücreti tek yön 2.5 Lari. Ayrıca 2 Lari de kart ücreti ödemelisiniz.

Mama Daviti Rise Kilisesi: Adını 6. yüzyılda Gürcistan’da Hıristiyanlığı yaymak için uğraşan ve bugün kilisenin bulunduğu yere yakın bir mağarada yaşamış olan Suriyeli rahip St. Davit Gareji’den alan kilise 16. yüzyılda inşa edilmiş. Bu kiliseyi ünlü yapan bir diğer etken de, ünlü şairlerin ve halk adamlarının mezarlarının burada olması. Füniküler ile 1 Lari ödeyerek buraya çıkabilirsiniz.

Tiflis Konser Salonu: Şehrin önemli etkinliklerinin gerçekleştirildiği bir yer burası. Yapımına 1961  yılında başlanıp 10 yılda tamamlanmış. O zamanlar cam kaplama şeklindeki yapıların yaygın olmaması sebebiyle modern bir bina olarak kabul edilmekte.

Listedeki yerler haricinde şehrin dışında bulunan; Tiflis’in eski evlerini, eşyalarını, kültürünü yakından tanıyabileceğiniz Açık Hava Etnografya Müzesi ile Gürcistan’ın tarihini anlatan The Chronicle of Georgia da gezilebilecek yerler arasında.

Tiflis’te parça parça geçirdiğimiz 3 günde gördüğümüz gezdiğimiz yerler bunlardı. Tiflis haritamı da aşağıya bırakıyorum.

Gezmek Güzel Şey & Hayat Gezince Güzel